W internetowej dyskusji nad łączeniem symboli sakralnych z tęczowymi elementami często pojawia się zdjęcie papieża Franciszka trzymającego tęczową flagę. Jest zmanipulowane. W rzeczywistości Jorge Maria Bergolio machał flagą Argentyny.

Po zatrzymaniu kobiety, która w Płocku rozklejała wizerunku Maryi i Dzieciątka z aureolami w kolorach tęczy, w polskiej sieci rozgorzała wzmożona dyskusja o łączeniu symboliki sakralnej z inną, powszechnie utożsamianą ze środowiskami LGBT. Od rana we wtorek najpopularniejszymi hasłami w polskojęzycznej wersji serwisu Twitter były kolejno: Matka Boska, LGBT i tęcza, a najczęściej używanym hashtagiem #TęczaNieObraża.

Zatrzymana za tęczowe aureole: To nie jest atak na religię

Internauci w swojej argumentacji używali różnych materiałów, a niektóre z nich odnosiły się do samej głowy Kościoła katolickiego - papieża Franciszka. Nie zawsze były one używane w prawidłowym kontekście. O błędnym przedstawianiu zdjęcia papieża z kolorowym krzyżem pisaliśmy już na Konkret24. Na jeszcze innej fotografii, która miała udowodnić poparcie Franciszka dla środowisk LGBT, można zobaczyć papieża machającego tęczową flagą. Często zdjęcie to zamieszczano w dyskusjach o zatrzymaniu Elżbiety Podleśnej.

Grafikę wykorzystywano już także wcześniej. W końcówce kwietnia jeden z użytkowników Twittera opublikował zdjęcie z podpisem: "Takiego katolicyzmu chcecie?".

Jeden z wpisów, w którym użyto zmanipulowane zdjęcie
Jeden z wpisów, w którym użyto zmanipulowane zdjęcie Foto: Twitter

Fotografia jest jednak zwykłym fotomontażem. Papież został wklejony na inne tło, a flaga, którą trzymał w rzeczywistości, została zamieniona z tęczową. Pokazujemy, jak wygląda i skąd pochodzi oryginał.

Rio 2013

Wprowadzenie kolportowanej w sieci grafiki do wyszukiwarki Google pozwala natrafić m.in. na artykuł w języku portugalskim, w którym wyjaśniono, że zdjęcie zostało zmanipulowane. Na oryginalnej fotografii papież trzyma flagę Argentyny, a tło zdjęcia wygląda zupełnie inaczej.

Tekst pochodzi z czerwca 2016 roku, jednak nie wspomniano w nim, kiedy i gdzie wykonano zdjęcie. Bardzo pomocna w zdobyciu takich informacji może okazać się inna darmowa wyszukiwarka fotografii - TinEye. Wyniki przedstawione przez to narzędzie sugerują, że po raz pierwszy pojawiła się ona w sieci w lipcu 2013 roku. Wtedy została wprowadzona do bazy jednej z rumuńskich agencji fotograficznych - MediaFax. Opis wyjaśnia okoliczności jej wykonania:

Papież Franciszek trzyma flagę Argentyny przed Katedrą św. Sebastiana w Rio de Janeiro 25 lipca 2013 r. Pierwszy latynoamerykański i jezuicki papież przybył do Brazylii głównie na wielkie pięciodniowe spotkanie katolików - Światowe Dni Młodzieży.

mediafaxfoto.ro

Dostępne w sieci zdjęcia Katedry św. Sebastiana potwierdzają, że widoczna za papieżem fasada odpowiada temu budynkowi z brazylijskiego miasta. Na zmanipulowanym zdjęcia została ona usunięta i zastąpiona przez inne tło.

Nie LGBT, a południowoamerykańska młodzież

W tym samym kontekście, co zmanipulowane zdjęcie papieża Franciszka z tęczową flagą, jest w sieci wykorzystywana fotografia Jorge Marii Bergolio z wiszącym na jego szyi kolorowym krzyżem. Pojawiają się osoby, w tym także politycy, którzy wprost sugerują, że jest on symbolem środowisk LGBT, a jego obecność na szyi Franciszka to jego wyraz poparcia dla nich.

W tym przypadku, w odróżnienia od zdjęcia z flagą, sama fotografia jest prawdziwa, ale w rzeczywistości krzyż symbolizuje coś zupełnie innego.

Papież Franciszek na spotkaniu z Duszpasterstwem Młodzieży Latynoamerykańskiej
Papież Franciszek na spotkaniu z Duszpasterstwem Młodzieży Latynoamerykańskiej Foto: Synod2018

Kluczem do wskazania prawidłowego kontekstu mogą być same okoliczności, w których papież został sfotografowany z kolorowym krzyżem. Miało to miejsce podczas spotkania z Duszpasterstwem Młodzieży Latynoamerykańskiej w październiku 2018 roku w Rzymie, a wręczenie papieżowi prezentu było częścią przygotowań przed Światowymi Dniami Młodzieży w Panamie.

W rzeczywistości krzyż nie jest, jak sugerują niektórzy internauci, "tęczowy". Brakuje na nim koloru fioletowego. Bez niego staje się wyłącznie symbolem Duszpasterstwa Młodzieży Latynoamerykańskiej. Poszczególne kolory symbolizują należące do niego różne regiony. Zielony - Meksyk i Amerykę Środkową, żółto-pomarańczowy Karaiby, czerwony region andyjski, a niebieski – południową część kontynentu południowoamerykańskiego.

Krzyż Duszpasterstwa Młodzieży Latynoamerykańskiej
Krzyż Duszpasterstwa Młodzieży Latynoamerykańskiej Foto: Pastoral Juvenil Latinoamericana

Pozostałe symbole Światowych Dni Młodzieży w 2019 roku również wykonane zostały w tych kolorach. Na swojej stronie Duszpasterstwo tłumaczy: "wszystkie symbole charakteryzują młodą Amerykę Łacińską. Nuta to radość, Eucharystia to całkowite poświęcenie, serce to miłość, a krzyż to nasz cel".


Odsyłamy do dłuższego tekstu na temat krzyża, w którym zamieściliśmy m.in. wideo z jego wręczenia papieżowi, a także opisaliśmy inne osadzane w złym kontekście zdjęcie, na którym papież trzyma za rękę mężczyznę: Papież, tęczowy krzyż i manipulacje internautów.

Autor:  Michał Istel
Źródło:  Konkret24; Zdjęcie tytułowe: Christoph Scholz/Flickr (CC BY-SA 2.0)

Pozostałe

Nie, to nie jest stadion przekształcony w szpital podczas pandemii

"Tak nie wygląda kraj, który nad czymś panuje"; "Boję się, że czekają nas Włochy bis" - komentowali internauci zdjęcie stadionu, na którego płycie stoją dziesiątki łóżek. Wbrew sugestiom, nie jest to stadion przekształcony w szpital dla zakażonych koronawirusem.

Koronawirus w Europie: coraz więcej zakażeń i coraz więcej obostrzeń

Stan wyjątkowy na Słowacji i w Czechach; godziny policyjne we Francji i Belgii; w Wielkiej Brytanii pięciostopniowy system zagrożenia koronawirusem. W kilku krajach zamknięto już bary i restauracje, mogą oferować jedzenie tylko na wynos. W Holandii zakazano sprzedaży alkoholu po godzinie 20. W Irlandii nie można się odwiedzać w domach. W kolejnych krajach europejskich przybywa restrykcji związanych z pandemią.

"Covidiańska zabawa"? Nie, to kurs tańca w Czechach

Oglądając w sieci film z młodymi ludźmi tańczącymi walca, internauci krytykowali ich zachowanie i "upadek społeczeństwa". Jedni sugerowali, że to studniówka w Polsce, inni - że konkurs tańca. Ani jedno, ani drugie i wcale nie w Polsce. To kurs tańca w Czechach. Dotarliśmy do jego uczestniczki.

Nie, motocykliści nie modlili się o zdrowie prezydenta Trumpa

Klęczący motocykliści modlą się o zdrowie prezydenta USA i jego małżonki - film z takim komentarzem pojawił sią w internecie, m.in. na koncie syna Donalda Trumpa i sztabowca prezydenta. Miał ponad 1 mln odsłon. Lecz nagranie powstało na innym kontynencie, z innej okazji.

Burmistrz Londynu oszukał, że zaszczepił się przeciwko grypie? Nie, to zdjęcie tego nie udowadnia

"Teatrzyk dla naiwnych", "Robione na pokaz" - tak internauci komentowali zdjęcie szczepiącego się przeciwko grypie burmistrza Londynu Sadiqa Khana. Zwracali uwagę na widoczne na fotografii plastikowe zabezpieczenie na strzykawce. Jak wyjaśniły służby prasowe burmistrza, Sadiq Khan na pewno zaszczepił się na grypę. Zdjęcie wykonano nie w trakcie szczepienia, ale tuż przed jego wykonaniem.

Ubój rytualny: z ogłuszeniem czy bez? Stan prawny w krajach Europy

Jeśli nowelizacja ustawy o ochronie zwierząt zostanie przyjęta, Polska dołączy do trzech państw w Europie, w których ubój rytualny jest dozwolony tylko na potrzeby krajowych wspólnot wyznaniowych. W wielu państwach obowiązują natomiast przepisy mające na względzie dobrostan zwierząt podczas uboju rytualnego.