Kartel "atakuje lotniska", "wrzuca granaty do supermarketu"? W Meksyku gorąco, w sieci też
Szef kartelu Jalisco New Generation Nemesio Oseguera Cervantes - znany jako El Mencho - zginął 22 lutego 2026 roku podczas operacji wojskowej. Po zabiciu meksykańskiego barona narkotykowego kraj zalała fala brutalnych starć i aktów odwetu. Media informują, że zbrojone grupy miały zmuszać kierowców do opuszczania pojazdów, by następnie je podpalać. Zamieszki wybuchły głównie na zachodzie i południowym zachodzie Meksyku. Do aktów przemocy doszło między innymi w aglomeracji Guadalajary oraz w kurorcie Puerto Vallarta na wybrzeżu Pacyfiku, gdzie podpalono hipermarket Costco.
Chaos przeniósł się do sieci, gdzie natychmiast zaczęły krążyć nagrania i obrazy mające przedstawiać, co się teraz dzieje w Meksyku. Nie wszystkie jednak pokazują realne, aktualne sceny - ich rozpowszechnianie ma raczej podsycać atmosferę strachu i przemocy. Część z nich przeszła już do polskiego internetu.
Kartel granatami zaatakował supermarket? Nie ten
Polscy internauci rozpowszechniają m.in. nagranie z pożaru w meksykańskim supermarkecie. 23 lutego jeden z użytkowników X, publikując je, informował: "To jeden z najbardziej szokujących filmów, jakie widziałem…Członkowie meksykańskiego kartelu rzucający granatami do supermarketu pełnego ludzi" (pisownia postów oryginalna). Ten wpis wyświetlono ponad 20 tys. razy.
Jak sprawdziliśmy, wideo przedstawia rzeczywiście pożar, do którego doszło 22 lutego w jednym z dyskontów meksykańskiej sieci Bodega Aurrera na wyspie Cozumel (20 km na wschód od wybrzeży Półwyspu Jukatan). Tylko że według wstępnych ustaleń pożar wybuchł w jednym z korytarzy lub w pobliżu głównego wejścia do dyskontu, a przyczyną było zwarcie instalacji elektrycznej. Potwierdzili to burmistrz Cozumel José Luis Chacóm oraz lokalne służby ratownicze i straż pożarna. O zdarzeniu informował m.in. meksykański serwis informacyjny Posta. Jak donosi portal Quintana Roo Hoy, nie ma oficjalnego potwierdzenia, że pożar w Cozumel ma jakikolwiek związek z odwetem po zabiciu El Mencho.
To oni atakują teraz lotnisko w Meksyku? Nie
"A to członkowie kartelu meksykańskiego którzy aktualnie atakują lotnisko w Meksyku" - oświadczył z kolei inny użytkownik serwisu X (46 tys. wyświetleń), który do wpisu dołączył 23-sekundowe nagranie przedstawiające grupę mężczyzn ubranych na czarno, w hełmach z goglami, rękawicach i pełnym wyposażeniu taktycznym. Są uzbrojeni i sprawiają wrażenie zorganizowanej, bojowej jednostki wojskowej lub policyjnej przypominającej siły specjalne. Jeden z nich stoi przed przed białą furgonetką, inni siedzą w środku pojazdu.
Tylko że wideo nie jest aktualne. Już pięć lat temu pojawiło się na polskiej stronie obrazkowo.pl. W grudniu 2021 roku opublikowano je w serwisie YouTube. W latach 2022, 2024 i 2025 kadry z tego samego wideo krążyły na anglojęzycznym forum Reddit. Z opisów wynika, że materiał przedstawia członków kartelu Jalisco New Generation.
Spalony samolot? Nie w rzeczywistości
Inni internauci udostępniali zdjęcie palącego się samolotu pasażerskiego na płycie lotniska. Widać, że ogień zajął niemal cały samolot. Wątpliwości budzi to, że jest on niemal w całości czarny, jakby od płomieni. Według części przekazów do sytuacji miało dojść na lotnisku w Guadalajarze.
Jednak operator lotniska w Guadalajarze - Pacific Airport Group - poinformował, że 22 lutego port działał bez zakłóceń i nie odnotowano żadnych incydentów na jego terenie.
Bo obraz płonącego samolotu nie jest autentyczny. Analiza narzędziem Hive Moderation pokazuje, że na 97,9 proc. grafikę wygenerowano przy użyciu sztucznej inteligencji. Najprawdopodobniej przy użyciu ChatGPT, narzędzia Open AI (98,9 proc. prawdopodobieństwa).