Narodowości zatrzymanych przy bazie RAF "można się domyślić". Nie z tego zdjęcia
W nocy z 26 na 27 września 2026 roku brytyjska policja zatrzymała pięć osób w pobliżu bazy lotniczej sił powietrznych Wielkiej Brytanii (RAF) w Fairford w południowo-zachodniej Anglii. Oskarżono je o przygotowywanie zamachu terrorystycznego po tym, jak trzy podejrzane pojazdy jechały w kierunku bazy.
"Słyszeliście o aferze w bazie RAF w Whelford? (...) Zatrzymano 5 mężczyzn. Policja antyterrorystyczna prowadzi śledztwo. Postawiono im zarzut przygotowania aktu terrorystycznego. (...) Policja nie podała jeszcze nazwisk ani narodowości zatrzymanych, ale na fotce z zatrzymania można się domyślić" - to fragmenty wpisu jednej z internautek (pisownia wszystkich wpisów oryginalna). Do postu dołączone jest zdjęcie podejrzanych, którzy mieli planować zamach terrorystyczny. Dokładnie widać ich twarze, a ich wygląd ma sugerować, że są migrantami z Bliskiego Wschodu lub Afryki. Wpis został wyświetlony ponad 30 tys. razy.
"Będzie tego więcej. IMO u nas też w swoim czasie"; "no i u nich można pokazywać ryje u nas 3 świat chronimy bandytów"; "Wygladaja na rdzennych Islandczykow"; "Somalijczycy, w vanach materiały wybuchowe, było słabo bo dotarli aż koło 200m od bazy" - czytamy w komentarzach pod wpisem.
Tę ilustrację publikowali również inni użytkownicy portalu X. Jeden z nich w prześmiewczy sposób komentował zdjęcie, mające jego zdaniem udowodnić to, że za atakiem nie stała Rosja: "To jest zdjęcie tych, u których antyterroryści znaleźli ładunki wybuchowe w pobliżu bazy RAF Fairford w Gloucestershire, UK. No, Putin jak cholera!".
Zdjęcie z wizerunkiem zatrzymanych było publikowane przez wiele anglojęzycznych kont na portalu X. Często towarzyszyły mu ironiczne przekazy, np. "to islamofobia jest problemem", lub równie ironiczne sugestie, że brytyjski rząd i tak ogłosi, że za niedoszłym atakiem stoją Rosjanie. Anglojęzyczne wpisy zostały wyświetlone kilkaset tysięcy razy.
Zdjęcie rzekomych podejrzanych było wykorzystywane przez media. "Brytyjskie służby udaremniły zamach na bazę RAF" - głosi podpis pod zdjęciem w portalu Niezależna.pl, który wykorzystał je jako główną ilustrację w artykule opowiadającym o udaremnionym zamachu terrorystycznym.
Zdjęcie pojawiło się również w tekście opublikowanym przez serwis Eualive.net. "Zdjęcie opublikowane przez policję, na którym widać cztery aresztowane osoby" - głosi podpis na dole artykułu. Zamieścił je również serwis kenijskiego radia Capital FM.
Niektórzy użytkownicy portalu X wskazują jednak na zniekształcenia postaci widocznych na zdjęciu, sugerując, że grafika powstała z wykorzystaniem sztucznej inteligencji. Sprawdzamy, czy zdjęcie z wizerunkiem niedoszłych terrorystów przedstawia autentyczne postacie.
Zdjęcie z zatrzymania przekształcone przez AI
Zdjęcie poddaliśmy analizie narzędziem Hive Moderation. Wynik wskazuje, że ilustracja została przekształcona z użyciem sztucznej inteligencji przy użyciu oprogramowania firmy Open AI.
Na to, że grafika została stworzona z użyciem AI, wskazuje również analiza przeprowadzona przez serwis fact-checkingowy Leadstories.com.
"Wątek irański"
Wbrew niektórym internetowym wpisom brytyjski rząd wcale nie wskazuje, że to Rosjanie stoją za incydentem pod bazą sił powietrznych. Dzień po udaremnionym ataku media w Wielkiej Brytanii podały, że śledczy skupiają się na "wątku irańskim", w którym to Iran miałby być zamieszany w incydent. Baza w Fairford jest wykorzystywana przez amerykańskie lotnictwo do ataków na irańskie wyrzutnie rakietowe. Latem irańska Gwardia Rewolucyjna ostrzegła Brytyjczyków, by tego nie robiono.
Źródła dziennikarzy "Daily Telegraph" podkreśliły jednak, że gdyby okazało się, iż za planem stoi Teheran, bardziej prawdopodobne byłoby wykorzystanie własnych ludzi niż wynajętych przestępców, z których Iran korzystał przy wcześniejszych operacjach. Jednocześnie dodano, że policja wciąż bada możliwą ingerencję Kremla lub motywy islamistyczne.
W poniedziałek brytyjska policja przekazała oficjalnie, że pięciu zatrzymanych w związku z atakiem to obywatele Wielkiej Brytanii w wieku około 20 lat. Wszyscy pochodzą z Londynu. Główna krajowa koordynatorka ds. zwalczania terroryzmu Vicki Evans w swoim wystąpieniu zapewniła: "Doskonale zdaję sobie sprawę z tego, jak wiele spekulacji krąży na temat motywów tego zdarzenia oraz z kwestii geopolitycznych, które pojawiają się w związku z tym. Proszę jednak, aby w tej chwili pozostawiono policji antyterrorystycznej swobodę działania, pozwalającą jej pracować w sposób staranny i przejrzysty".