Ukraińskie drony i rakiety 17 listopada 2026 uszkodziły fragment mostu prowadzącego na Półwysep Krymski. Ruch kołowy na moście został wstrzymany. Był to drugi atak Ukrainy na tę kluczową przeprawę w ciągu doby. Ukraiński prezydent Wołodymyr Zełenski określił go jako "siódmy etap operacji prowadzonej przez kilka tygodni". Potem, w nocy z 18 na 19 listopada, nastąpiło jeszcze trzecie uderzenie.
Już po pierwszych atakach w sieci pojawiły się nagrania i zdjęcia mające pokazywać skalę zniszczeń Mostu Krymskiego. Niektóre z nich to fejki - jak na przykład "pierwsze oficjalne zdjęcie" zniszczonego mostu, które opisaliśmy już w Konkret24.
Innym materiałem, rzekomo pokazującym stan mostu po ataku, jest wideo zamieszczone na Facebooku 17 listopada przez polskiego internautę. Opisał go jako "nagranie przedstawiające zniszczenia Mostu Krymskiego po niedawnym ataku" (pisownia wszystkich postów oryginalna).
W materiale widzimy poważnie uszkodzoną konstrukcję nad wodą. Widoczne są fragmenty połamanych elementów konstrukcyjnych, w tym długie metalowe belki, płyty i kawałki nawierzchni, które leżą w wodzie lub wystają ponad jej powierzchnię. Po prawej stronie kadru znajduje się duży fragment mocno przechylonego przęsła. Z jego krawędzi zwisają przewody oraz powyginane metalowe elementy. Widać też masywną betonową podporę mostu z licznymi, głębokimi pęknięciami. Fragmenty betonu są wykruszone, a z uszkodzonej konstrukcji wystają pręty zbrojeniowe. Wokół podpory znajdują się kolejne elementy gruzu.
Na wideo umieszczono czerwony znak "Sueta" oraz napis po ukraińsku: "17.11.2026. Od deformacji do zawalenia. Nowe zniszczenia Mostu Krymskiego". Autor wpisu na Facebooku stwierdził dalej, że na filmiku "wyraźnie widać skalę uszkodzeń: znaczne odkształcenia podpór, całkowicie zniszczone i zawalone do wody przęsła drogowej części konstrukcji".
Nie on jedyny podzielił się tym nagraniem. Polska internautka, która tego samego dnia zamieściła je w serwisie X, napisała: "Mogę oglądać bez końca". Inny internauta, również 17 listopada, opublikował na X zrzut ekranu z filmiku i napisał: "Most Krymski ledwo stoi. Przęsło drogowe o długości 270 m całkowicie zawalone, a podpora drugiego przesła kolejowego uszkodzona. #Rosja ma obcięty Krym". Ten wpis miał ponad 60 tys. wyświetleń.
Wielu internautów nie kryło zadowolenia z tego, co zobaczyli na nagraniu. "Brawo Ukraina"; "Raczej już nie do uratowania!" - komentowali cytowane posty. Inni podawali jednak w wątpliwość autentyczność filmiku. "Niestety to AI"; "Most rzeczywiście się zawalił, ale to jest fałszywe nagranie"; "Ten filmik, to wymysł sztucznej inteligencji" - pisali. I słusznie.
Nagranie dziełem AI
Zacznijmy od tego, że nagranie nie zostało opublikowane przez oficjalne ukraińskie źródła. A przypomnijmy, że po ataku prezydent tego kraju Wołodymyr Zełenski zamieścił na X materiały pokazujące akcję i jej efekty. Nie ma wśród nich jednak rozpowszechnianego w sieci klipu. Filmiku nie opublikowała także Służba Bezpieczeństwa Ukrainy (SBU), która udostępniła prawdziwe nagranie z ataku. Nie znaleźliśmy go także w materiałach opublikowanych przez wiarygodne światowe media informacyjne relacjonujące atak.
Filmik kolportowany przez internautów pochodzi z profilu Sueta. W jego opisie na X czytamy, że jest to "niezależne ukraińskie medium". Wideo rzekomo nagrane po ataku na Most Krymski pojawiło się na koncie Sueta na X, na Instagramie, Facebooku, TikToku, a także na YouTube. Tylko na tej ostatniej platformie wyświetlono je prawie pół miliona razy. W opisie do filmiku czytamy, że widać na nim masywne elementy konstrukcji mostu, które zawaliły się do Cieśniny Kerczeńskiej. Jednak w opisie nagrania znalazła się kluczowa informacja: "Dźwięki lub treści wizualne zostały zmodyfikowane lub w całości wygenerowane przez AI" - czytamy.
Sprawdziliśmy więc obrazek pod kątem tego, czy mógł zostać wygenerowany lub zmodyfikowany przy użyciu sztucznej inteligencji. Narzędzie Sigthengine na 76 proc. oszacowało prawdopodobieństwo, że analizowany filmik powstał przy użyciu AI. Natomiast narzędzie Deploy Detect oszacowało to prawdopodobieństwo na 99,8 proc.
Wideo jako nieautentyczne oceniła także zagraniczna redakcja fact-checkingowa Lead Stories. W tekście z 17 listopada 2026 roku wskazała, że narzędzie SynthID wykryło w nagraniu niewidoczny znak wodny, świadczący o tym, że zostało ono wygenerowane lub zmodyfikowane przy użyciu sztucznej inteligencji Google.
Zdjęcie z efektami ataku? Co o nim wiadomo
W bazie agencji fotograficznej East News znaleźliśmy również zdjęcie wyglądające jak kadr z pierwszych sekund nagrania, ale pozbawione logo Sueta i widocznych na filmiku napisów. Fotografia była dostępna do kupienia, a w jej opisie wskazano, że przedstawia atak na Most Krymski.
W informacji zamieszczonych w serwisie nie podano dokładnej godziny publikacji. Zwróciliśmy się do East News z pytaniem o autentyczność zdjęcia. "Zdjęcie pochodzi od jednego z naszych głównych dostawców fotografii zagranicznych agencji Rex/Shutterstock. Jest to nasz zaufany dostawca, z którym współpracujemy od lat i nie weryfikujemy fotografii przesyłanych nam przez tę agencję" - przekazał w wiadomości do Konkret24 redaktor naczelny East News Maciej Gołaszewski. Wskazał, że zostało dodane do bazy agencji 18 listopada o godzinie 06:20:39. "Nie mamy żadnych informacji nt. tego żeby fotografia była generowana lub przekształcana przy użyciu narzędzi AI" - dodał. Poinformował nas również, że East News skontaktowało się z agencją Shutterstock z prośbą o weryfikację zdjęcia.
Zdjęcie rzeczywiście widniało w bazie Shutterstock, a jako źródło podana była agencja EyePress. Zapytaliśmy obie te agencje o pochodzenie i autentyczność fotografii. Chcieliśmy sprawdzić bowiem, czy krążące teraz w sieci nagranie powstało na podstawie agencyjnego zdjęcia.
W kolejnej wiadomości do Konkret24 Maciej Gołaszewski poinformował jednak, że Shutterstock wycofał fotografię ze swojej bazy. Przekazał nam tzw. kill notice, czyli komunikat nakazujący zaprzestanie wykorzystywania i rozpowszechniania wskazanych materiałów. Redaktor naczelny East News poinformował, że jego agencja również usunęła zdjęcie ze swoich zasobów i powiadamia klientów, którzy wcześniej pobrali plik.
W komunikacie Shutterstock nie wskazano jednak przyczyny wycofania fotografii. Nie wyjaśniono również, czy decyzja miała związek z podejrzeniem wykorzystania sztucznej inteligencji.