FAŁSZ

50 milionów dawek szczepionki na COVID-19 wycofano? Wyjaśniamy

Źródło:
Konkret24
Prace nad szczepionkami przeciwko HIV i malarii
Prace nad szczepionkami przeciwko HIV i malariiTVN24
wideo 2/4
Prace nad szczepionkami przeciwko HIV i malariiTVN24

Na Twitterze i Facebooku internauci rozsyłają przekaz, jakoby wycofano 50 milionów dawek szczepionki na COVID-19, bo dawały fałszywie pozytywne wyniki testów na HIV. Dowodem na to ma być materiał telewizji w Australii. Ale nagranie jest stare, a szczepionka, o której mowa, nie trafiła do produkcji.

Pokazujemy, co jest prawdą, a co fałszem
Weryfikujemy fake newsy, sprawdzamy dane, analizujemy informacje z sieci

"50 milionów dawek 'szczepionki' zostało wycofanych, ponieważ wywołały 'fałszywie pozytywne wyniki' w testach na obecność wirusa HIV" - czytamy we wpisach krążących na Twitterze i Facebooku (pisownia postów oryginalna). Towarzyszy im trwające ponad minutę nagranie - materiał telewizyjny w języku angielskim. Na początku widać premiera Australii Scotta Morrisona, który informuje, że "Uniwersytet Queensland nie będzie mógł kontynuować [prac] nad szczepionką". Potem wypowiadają się m.in. dwóch profesorów tej uczelni i uczestniczka badań nad szczepionką. Wielu internautów uwierzyło, że treść wpisów jest prawdziwa, a wideo dotyczy aktualnych wydarzeń.

FAŁSZ
Wprowadzający w błąd tweet. Podobne posty krążyły na Facebooku Twitter

W reakcji na wpis internauci komentowali: "Obciążyć kosztami producenta. Czy to takie trudne?"; "Luc montagine ostrzegal"; "Dobrze mówił francuski noblista przed śmiercią, że wszyscy którzy przyjęli 3 dawki szczepionki na covid powinni zrobić test na HIV. A te wyniki nie są fałszywie dodatnie, tylko świadczą o uszkodzonej odporności! Kilka dni później już nie żył!"; "Kolejny dowód na teorię, że HIV wcale nie powoduje AIDS, a służy jedynie zyskom i niemoralnym celom"; "a u nas mordercy z Ministerstwa Zdrowia dalej chcą szczepić dzieci i nie tylko".

Tylko że przekaz z wpisów na Twitterze i Facebooku wprowadza w błąd.

Nagranie z grudnia 2020 roku, gdy jeszcze pracowano nad szczepionką

Informacja i nagranie są przedstawiane jako aktualne; coś, co się akurat wydarzyło - tymczasem jest to fragment materiału australijskiej stacji informacyjnej 7News Australia z grudnia 2020 roku. W serwisie YouTube materiał opublikowano 11 grudnia 2020 roku. Przypomnijmy, że wtedy trwały dopiero (pandemia wybuchła na początku 2020 roku) prace nad skuteczną szczepionką na COVID-19. Jednym z preparatów była szczepionka UQ-CSL v451 opracowywana przez australijską firmę biotechnologiczną CSL i uniwersytet stanu Queensland (University of Queensland). W niej wykorzystano fragment wirusa HIV jako składnik do stabilizacji potencjalnej szczepionki.

W rozsyłanym nagraniu słyszymy, jak premier Australii stwierdza, że prace nad szczepionką "nie będą mogły być kontynuowane". Dziennikarza (głos z offu) wyjaśnia, że szczepionka wykorzystywała proteiny wirusa HIV, co dawało fałszywie pozytywne wyniki w testach na HIV. W materiale wypowiada się dwóch profesorów UQ. Profesor Paul Young przyznaje, że "w nauce nie zawsze wszystko wychodzi tak jak trzeba" i że z "pewnością jest to ciężki dzień dla zespołu", który opracowywał szczepionkę. Profesor Trent Munro informuje, że "każdy, kto otrzymał szczepionkę, wykazywał w pewnym stopniu fałszywie pozytywne wyniki". Wypowiada się też jedna z uczestniczek badań klinicznych, Melanie Stott: "Całkowicie rozumiem, skąd się biorą [pozytywne wyniki], ale nadal nie mam żadnych obaw o swoje zdrowie lub zdrowie kogokolwiek".

O co chodzi? W lipcu 2020 roku rozpoczęto pierwszą fazę badań klinicznych tego preparatu. Ich wyniki pokazały, że przeciwciała wytwarzane przez tę szczepionkę zakłócały testy na obecność wirusa HIV - i w rezultacie w grudniu 2020 roku CSL i rząd Australii wspólnie zdecydowały, że badania kliniczne nie przejdą do drugiej i trzeciej fazy. "Nie ma możliwości, aby szczepionka spowodowała zakażenie, a rutynowe badania kontrolne potwierdziły, że nie ma wirusa HIV" - poinformowała w grudniu firma CSL.

50 milionów dawek szczepionek nie wycofano, bo nie powstały

Czy naprawdę "50 milionów dawek 'szczepionki' zostało wycofanych, ponieważ wywołały 'fałszywie pozytywne wyniki' w testach na obecność wirusa HIV"? Nie. Otóż we wrześniu 2020 roku firma CSL otrzymała kontrakt na wyprodukowanie 51 mln dawek szczepionki UQ-CSL v451, jeśli ta okaże się skuteczna. Jednak zamówione dawki nigdy nie były podawane ogółowi społeczeństwa, bo - jak piszemy wyżej - w grudniu wstrzymano dalsze badania nad preparatem. Rząd Australii postanowił anulować produkcję krajowej szczepionki - informował Reuters.

Warto zwrócić uwagę, że internauci nawiązywali w komentarzach do rzekomych słów francuskiego wirusologa i noblisty w dziedzinie medycyny Luca Montagniera (współodkrywcy wirusa HIV) o tym, że po szczepieniu przeciw COVID-19 można mieć pozytywny wynik testu na AIDS, chorobę wywoływaną przez wirus HIV. Jak ocenił Fakenews.pl, nie ma dowodów na to, że noblista takie słowa powiedział, co więcej: dostępne na rynku szczepionki na COVID-19 nie zawierają śladów wirusa HIV i nie powodują pozytywnego wyniku testu na obecność HIV.

Autorka/Autor:Gabriela Sieczkowska

Źródło: Konkret24

Źródło zdjęcia głównego: Shutterstock

Tagi:
Raporty:
Pozostałe wiadomości

Były szef kancelarii premiera Michał Dworczyk twierdzi, że nie pamięta, by Najwyższa Izba Kontroli stwierdziła łamanie prawa przy rozdawaniu środków z Funduszu Sprawiedliwości. Dworczyk przekonuje też, że nie ma wiedzy, by NIK kierowała jakieś wnioski do prokuratury. A skierowała ich kilka. Część umorzono w czasie, gdy prokuratorem generalnym był Zbigniew Ziobro.

Wnioski NIK do prokuratury w sprawie Funduszu Sprawiedliwości. Co się z nimi stało

Wnioski NIK do prokuratury w sprawie Funduszu Sprawiedliwości. Co się z nimi stało

Źródło:
Konkret24

Jedni żołnierze wbiegają na zbocze, a inni stojący u góry rzucają w nich kamieniami. Potem wszyscy walczą wręcz, okładając się metalowymi pałkami. Opublikowane w sieci nagranie z takiej bitwy wzbudza zainteresowanie i pytania internautów. Nie wszyscy wierzą, że to starcie wojsk dwóch atomowych mocarstw - czyli "czwarta wojna światowa". Wyjaśniamy.

Chiny i Indie walczą o granice "na pałki, kije i kamienie"? Co to za historia

Chiny i Indie walczą o granice "na pałki, kije i kamienie"? Co to za historia

Źródło:
Konkret24

"I to z naszych własnych środków", "imigrant dostanie większy zasiłek niż my pensje", "to jest skandal!" - piszą internauci w reakcji na rozpowszechnianą w sieci informację, że premier Donald Tusk na szczycie Rady Europejskiej podpisał "dokument o zrównaniu zasiłków dla imigrantów w całej UE". Sprawdziliśmy, czy to prawdziwe doniesienia.

Tusk podpisał "zrównanie zasiłków dla imigrantów"? Co rzeczywiście parafował

Tusk podpisał "zrównanie zasiłków dla imigrantów"? Co rzeczywiście parafował

Źródło:
Konkret24

Były wiceminister sprawiedliwości Marcin Romanowski przekonywał w radiowym wywiadzie, że wydatki z Funduszu Sprawiedliwości odbywały się zgodnie z procedurami, a kontrowersje wokół wydawania dużej części tych środków tłumaczył "nowym celem", który "wprowadził ustawodawca". "Więc nie tylko mieliśmy prawo, ale wręcz obowiązek przekazywać na to środki" - zapewniał. Romanowski pominął to, że zmiany zapadły za czasów, gdy resortem sprawiedliwości kierował Zbigniew Ziobro. Przypominamy, o co chodzi.

Romanowski tłumaczy wydatki Funduszu Sprawiedliwości: bo ustawodawca "wprowadził nowy cel". Tak, za rządów PiS

Romanowski tłumaczy wydatki Funduszu Sprawiedliwości: bo ustawodawca "wprowadził nowy cel". Tak, za rządów PiS

Źródło:
Konkret24

Profesor Jan Hartman wyraził w mediach społecznościowych radość z wydania przez prezydenta stolicy Rafała Trzaskowskiego zarządzenia co do obecności symboli religijnych w budynkach warszawskiego urzędu. "Zdjęcie krzyży w warszawskim ratuszu to wielki moralny przełom" - napisał profesor. Tyle że, jak się okazuje, krzyże pozostaną na swoich miejscach.

Hartman pisze o "zdjęciu krzyży w warszawskim ratuszu". Urząd: "nie będą zdjęte"

Hartman pisze o "zdjęciu krzyży w warszawskim ratuszu". Urząd: "nie będą zdjęte"

Źródło:
Konkret24

"Po co było ci to dziewczyno?!", "nie wierzę, że Zelensky ją zmusił" - komentują internauci historię o 19-letniej Ukraince, która rzekomo straciła ramię w walce na wojnie. Dowodem mają być zdjęcia dziewczyny: jedno z frontu, drugie ze szpitala. Jednak nie mają one nic wspólnego z wojną w Ukrainie, a cała historia od lat jest wykorzystywana do oszustw.

Ranna nastoletnia Ukrainka. "To Rosjanie tak ją urządzili"?

Ranna nastoletnia Ukrainka. "To Rosjanie tak ją urządzili"?

Źródło:
Konkret24

Patryk Jaki w radiowym wywiadzie bronił wydawania środków z Funduszu Sprawiedliwości, a także partyjnych kolegów, którzy nim kierowali. Europoseł na różne sposoby próbował usprawiedliwić nieprawidłowości z tym związane: przedstawiał zagadnienia wycinkowo, bagatelizował rzeczywiste zarzuty, nazywał postępowania ministrów "sprawowaniem władzy publicznej". Wyjaśniamy manipulacyjne tezy, którymi się posłużył.

Patryk Jaki o Funduszu Sprawiedliwości. Manipulacje byłego wiceministra Ziobry

Patryk Jaki o Funduszu Sprawiedliwości. Manipulacje byłego wiceministra Ziobry

Źródło:
Konkret24

"Piękny pokaz ignorancji", "chyba nie do końca Pan wie jak działa izolacja", "zamieszkaj pan w namiocie" - to reakcje internautów na wpis publicysty Jana Pospieszalskiego. Ironizował w nim, że z powodu ocieplenia klimatu nie ma potrzeby ocieplania budynków, które ma rzekomo narzucać Unia Europejska w dyrektywie budynkowej. Wyjaśniamy, o co chodzi w dyrektywie, a ekspert tłumaczy, dlaczego potrzebna jest termomodernizacja budynków.

"Temperatury rosną, planeta płonie". Po co jednak ocieplać budynki. Wyjaśniamy

"Temperatury rosną, planeta płonie". Po co jednak ocieplać budynki. Wyjaśniamy

Źródło:
Konkret24

Wiceminister obrony narodowej Cezary Tomczyk, wypowiadając się o zagrożeniach ze strony Rosji, zapewniał w wywiadzie radiowym, że Unia Europejska jest największą gospodarką świata. Sprawdziliśmy, czy polityk ma rację.

Tomczyk: UE jest największą gospodarką świata. Nie, są większe

Tomczyk: UE jest największą gospodarką świata. Nie, są większe

Źródło:
Konkret24

"Kolejna teoria spiskowa stała się faktem" - przestrzegają internauci, komentując popularny post, jakoby w Australii przyjęto ustawę powodującą wycofanie w tym kraju gotówki z obiegu. Obawy są jednak nieuzasadnione, bo informacja o Australii jest fake newsem, choć akurat w tym kraju gotówka staje się coraz mniej popularna.

Australia już podpisała ustawę i "wycofa gotówkę"? Nie o to chodzi

Australia już podpisała ustawę i "wycofa gotówkę"? Nie o to chodzi

Źródło:
Konkret24

Zeznając przed komisją w sprawie wyborów kopertowych, Jarosław Kaczyński spierał się z jej członkami, że kiedy on odwiedzał cmentarze na początku pandemii, to nie było zakazu wstępu na nie. "Ja byłem tego dnia na siedmiu cmentarzach" - mówił prezes PiS. Wyjaśniamy, jakie były wtedy przepisy.

Kaczyński w lockdownie "na siedmiu cmentarzach". Jakie przepisy wtedy obowiązywały

Kaczyński w lockdownie "na siedmiu cmentarzach". Jakie przepisy wtedy obowiązywały

Źródło:
Konkret24

Według prezydenta Andrzeja Dudy zapowiadana teraz przez premiera Donalda Tuska komisja do badania wpływów rosyjskich jest "taką", jaką stworzono specustawą za rządów Zjednoczonej Prawicy. Wyjaśniamy, dlaczego to porównanie jest nieuprawnione i wprowadza opinię publiczną w błąd.

Prezydent porównuje komisję do badania rosyjskich wpływów z tworem "lex Tusk". Manipuluje

Prezydent porównuje komisję do badania rosyjskich wpływów z tworem "lex Tusk". Manipuluje

Źródło:
Konkret24

Tysiące wyświetleń w polskiej sieci ma wideo będące rzekomo fragmentem ukraińskiego programu - widzimy na nim dziwnie zachowującego się dziennikarza. Filmik krąży też w zagranicznej sieci, komentowany jest w kilku językach. To przeróbka, a przekaz wskazuje na rosyjską propagandę.

Dziennikarz "zaczął wciągać krechę nosem"? Jak przerobiono ten kadr

Dziennikarz "zaczął wciągać krechę nosem"? Jak przerobiono ten kadr

Źródło:
Konkret24

Pseudoekologiczne, palą się całą dobę - twierdzą przeciwnicy samochodów elektrycznych. Auta te stały się tematem politycznych kampanii oraz antyunijnych i antyklimatycznych narracji. Prezes PiS Jarosław Kaczyński ironizował ostatnio, że elektryk "się bardzo ładnie pali, intensywnie". Ile jest prawdy, a ile fałszu w takich tezach? Wyjaśniamy.

"Palą się 24 godziny", "częściej niż spalinowe". Prawda i fałsz o samochodach elektrycznych

"Palą się 24 godziny", "częściej niż spalinowe". Prawda i fałsz o samochodach elektrycznych

Źródło:
Konkret24

Krytyka Zielonego Ładu należy do głównych tematów kampanii Prawa i Sprawiedliwości. Na spotkaniu z wyborcami Jarosław Kaczyński oświadczył, że Donald Tusk "w parę dni po chwili, kiedy został premierem", mógł na Radzie Europejskiej odrzucić Zielony Ład. Tylko że wówczas - w grudniu 2023 roku - Rada nie zajmowała się tym tematem. Poza tym Zielonego Ładu nie można po prostu "odrzucić" jedną decyzją. Wyjaśniamy.

Kaczyński: Tusk mógł "odrzucić Zielony Ład". Jedna wypowiedź, dwie nieprawdy

Kaczyński: Tusk mógł "odrzucić Zielony Ład". Jedna wypowiedź, dwie nieprawdy

Źródło:
Konkret24

"Nielegalny uzurpator", "dyktator" - tak od kilku tygodni nazywany jest Wołodymyr Zełenski w mediach społecznościowych. Ukraiński przywódca rzekomo "zakazał wyborów" i "nie jest już prezydentem". Ta narracja ma zrodzić pytanie, kto teraz będzie prezydentem Ukrainy. Jednak cały ten dezinformacyjny przekaz jest spójny ze stanowiskiem Kremla. Wyjaśniamy, co w nim pominięto.

Zełenski "uzurpatorem", bo zakończył kadencję? To rosyjska dezinformacja

Zełenski "uzurpatorem", bo zakończył kadencję? To rosyjska dezinformacja

Źródło:
Konkret24

Politycy PiS wykorzystują zarządzenie prezydenta Warszawy, dotyczące między innymi symboli religijnych w urzędzie miasta, do szerzenia partyjnego przekazu o "piłowaniu katolików". Tylko że bazą do tej frazy jest zmanipulowana przez nich wypowiedź polityka PO Sławomira Nitrasa. Dotyczyła bowiem czego innego. Przypominamy.

"Piłowanie katolików". Partyjny przekaz na zmanipulowanym cytacie

"Piłowanie katolików". Partyjny przekaz na zmanipulowanym cytacie

Źródło:
Konkret24

Według polityków Prawa i Sprawiedliwości zarządzone przez prezydenta Warszawy w urzędzie miasta standardy równego traktowania - dotyczące między innymi symboli religijnych - są sprzeczne z wyrokiem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z 2011 roku. Nie jest to prawdą. Wyjaśniamy, czego dotyczył ten wyrok.

Zakaz krzyży w urzędach "przeciwny orzecznictwu trybunałów europejskich"? Nieprawda

Zakaz krzyży w urzędach "przeciwny orzecznictwu trybunałów europejskich"? Nieprawda

Źródło:
Konkret24

Według Jarosława Kaczyńskiego już w 2018 roku Mateusz Morawiecki odniósł "pełne zwycięstwo" w sprawie paktu migracyjnego na jednym z unijnych szczytów. Teraz zaś "to zostało odrzucone", a obecny sprzeciw Polski i Donalda Tuska nic nie znaczy. Wyjaśniamy, co ustalono przed sześcioma lat i jaka była ranga tych ustaleń.

Kaczyński o "pełnym zwycięstwie" Morawieckiego w sprawie paktu migracyjnego. Sprawdzamy

Kaczyński o "pełnym zwycięstwie" Morawieckiego w sprawie paktu migracyjnego. Sprawdzamy

Źródło:
Konkret24

"Jestem przeciwko robalom" - oświadczyła podczas wywiadu w radiu Beata Kempa. I utrzymywała, że w europarlamencie głosowała przeciwko unijnej strategii białkowej, czyli przeciwko "dodawaniu robaków do produktów spożywczych". Sprawdziliśmy. To nieprawda.

Beata Kempa: nie głosowałam "za dodawaniem robaków do produktów". Głosowała

Beata Kempa: nie głosowałam "za dodawaniem robaków do produktów". Głosowała

Źródło:
Konkret24