FAŁSZ

Hiszpańskie wojsko "odsyła łodzie z migrantami do Maroka"? Film pokazuje co innego

Źródło:
Konkret24

"I bardzo dobrze robią" - tak skomentował jeden z internautów nagranie, które stało się ostatnio popularne w sieci. Ma rzekomo pokazywać sytuację, jak teraz hiszpańskie wojsko odsyła 1,5 miliona uchodźców i migrantów do Maroka. Tylko że film pokazuje inne wydarzenie i powstał dwa lata temu.

Pokazujemy, co jest prawdą, a co fałszem
Weryfikujemy fake newsy, sprawdzamy dane, analizujemy informacje z sieci

Na Lampedusę, włoską wyspę położoną pomiędzy Maltą i wybrzeżem Tunezji, dotarło w ostatnim czasie drogą morską ponad 10 tys. nielegalnych migrantów z krajów afrykańskich. Problem migracji z Afryki nasilił się ostatnio również w Hiszpanii. Władze tego kraju planują otworzyć co najmniej 17 ośrodków, w których przyjmowani będą migranci. Temat dotyczący przybyszy z Afryki żyje w mediach społecznościowych.

"Hiszpania wyprowadziła wojsko i odsyła łodzie z migrantami do Maroka" - czytamy np. w popularnym poście użytkownika serwisu x.com z 18 września. Wpis opatrzył hasztagami #Spain #Invasion i dołączył do niego 30-sekundowe nagranie. Wygląda na fragment materiału stacji informacyjnej. U góry kadru nałożono jednak anglojęzyczny napis na czerwonym tle: "Hiszpańskie wojsko odesłało 1 500 000 uchodźców z powrotem do Maroka".

W pierwszych kadrach wideo widzimy, jak pojazdy wojskowe i żołnierze przemieszczają się ulicami miasta. W kolejnych scenach - że transportery opancerzone poruszają się lub stoją wzdłuż brzegu na plaży. Jednocześnie w wodzie blisko brzegu widać wielu ludzi; płyną lub brodzą w wodzie sięgającej kolan. W nagraniu męski głos mówi w języku angielskim: "W ciągu ostatnich 24 godzin hiszpańska armia wraz z pojazdami opancerzonymi została rozmieszczona na plaży El Tarajal. Znajduje się ona w hiszpańskiej eksklawie Ceuta na północnym krańcu Maroka. Szacuje się, że w ciągu zaledwie dwóch dni około sześciu tysięcy osób weszło do wody po stronie marokańskiej i przedostało się przez krótki odcinek wybrzeża za ogrodzenie do Hiszpanii". Post z tym nagraniem wyświetlono ponad 44 tys. razy. Polubiło go ponad 1,2 tys. użytkowników, ponad 430 udostępniło.

FAŁSZ
Post z fałszywym przekazem z 18 września 2023 rokux.com

Materiał wygląda na wcześniej publikowany na platformie TikTok - świadczą o tym widoczne logo i nazwa użytkownika tej aplikacji: @solitaireooo7. Na tym profilu dostępna jest dłuższa, trwająca ponad 3,5 minuty wersja nagrania. Została tam zamieszczona 6 września.

"I bardzo dobrze robią" vs. "naprawdę?"

"Wreszcie, teraz italiańcy- do boju"; "I bardzo dobrze robią"; "W końcu. Czas na Włochy" - komentowali nagranie niektórzy użytkownicy platformy X. Inni jednak nie dowierzali: "Naprawdę? Aż trudno uwierzyć"; "Fejk?"; "Źródło?"; "oby to nie był fejk"; "Fejk zapewne...."; "na pewno nie półtora miliona" (pisownia wpisów oryginalna).

Jeszcze inni internauci zwracali uwagę, że wideo przedstawia sytuację z 2022 roku. "Przecież to są filmy z zeszłego roku"; "Fejk! Nagrania z inwazji na Melilla 24 czerwca 2022". Sam autor popularnego posta dodał w kolejnym wpisie: "Podobno to filmik z zeszłego roku z czerwca. Co nie zmienia faktu, że chyba poskutkowało".

Rzeczywiście, nagranie nie pokazuje, jak "hiszpańskie wojsko odesłało 1 500 000 uchodźców z powrotem do Maroka".

Fragment materiału brytyjskiej telewizji sprzed dwóch lat

Jak sprawdziliśmy, wideo dołączone do cytowanego posta jest fragmentem materiału z serwisu informacyjnego brytyjskiej stacji Channel 4. Dostępny jest na stronie stacji na Facebooku i na jej kanale na YouTube. W obu miejscach materiał opublikowano 18 maja 2021 roku. Zatytułowano go: "Hiszpania wysyła wojsko, gdy 6 000 migrantów przybywa na plażę w eksklawie Ceuta". Przypomnijmy: miasto Ceuta to jedna z dwóch północnoafrykańskich eksklaw Hiszpanii (drugą jest Melilla) leżących na marokańskim wybrzeżu Morza Śródziemnego. Obie mają status wspólnot autonomicznych. Choć są częścią terytorium hiszpańskiego, zostały wyłączone ze strefy Schengen. Tak więc rozsyłany teraz materiał powstał w innym miejscu i czasie, niż twierdził autor posta.

PRAWDA
Materiał Channel 4 News opublikowany 18 maja 2021 roku w serwisie YouTubeYouTube

"Służby celne w hiszpańskiej eksklawie Ceuta zostały przytłoczone rekordowym napływem migrantów z Maroka, którzy przeskakiwali lub brodzili wokół barier, aby przedostać się przez technicznie europejską granicę w północnej Afryce. Hiszpania rozmieściła swoje wojsko na plażach otaczających miasto, gdy ponad 6000 nowo przybyłych, w tym wielu nastolatków, wynurzyło się z morza i stanęło przed ścianą żołnierzy. Późnym wieczorem Maroko wezwało swojego ambasadora z Madrytu na 'konsultacje', w związku z rosnącym napięciem dyplomatycznym" - czytamy w opisie materiału na YouTube. Autorem materiału jest dziennikarz "Channel 4 News" Paraic O'Brien.

O sytuacji w hiszpańskiej eksklawie 18 maja 2021 roku informowały również inne anglojęzyczne media, w tym Sky News, "The Washington Post", France24, BBC News.

Autorka/Autor:

Źródło: Konkret24

Źródło zdjęcia głównego: Europa Press/Getty Images

Pozostałe wiadomości

Po głośnej imprezie w hotelu poselskim Łukasz Mejza tłumaczył z mównicy sejmowej, że w nocy bronił "tradycji polegających na wspólnym, chóralnym śpiewaniu". A w rozmowie z TVN24 tłumaczył się całodniową pracą w sejmowych komisjach i na posiedzeniach. Sprawdziliśmy więc aktywność parlamentarną tego posła PiS. Nie jest to długa analiza.

Mejza tłumaczy nocną imprezę: "skoro się pracuje cały dzień....". Jak on pracuje?

Mejza tłumaczy nocną imprezę: "skoro się pracuje cały dzień....". Jak on pracuje?

Źródło:
Konkret24

Politycy Prawa i Sprawiedliwości forsują w mediach przekaz, że wraz z powrotem Donalda Tuska na fotel premiera źle się dzieje na ryku pracy. Mateusz Morawiecki jako "dowód" pokazuje mapę z firmami, które zapowiedziały zwolnienia grupowe. Jak sprawdziliśmy, takich zwolnień nie jest więcej, niż było za zarządów Zjednoczonej Prawicy. Eksperci tłumaczą, czego są skutkiem.

Narracja PiS o grupowych zwolnieniach i "powrocie biedy". To manipulacja

Narracja PiS o grupowych zwolnieniach i "powrocie biedy". To manipulacja

Źródło:
Konkret24

"Ukraińcy mają większe prawa w Polsce niż Polacy" - stwierdził jeden z internautów, który rozsyłał przekaz o przyjęciu przez Senat uchwały "o zwolnieniu z podatku dochodowego obywateli Ukrainy i Białorusi". Posty te zawierają szereg nieprawdziwych informacji.

"Senat przyjął uchwałę o zwolnieniu z podatku dochodowego obywateli Ukrainy i Białorusi"? Nic się tu nie zgadza

"Senat przyjął uchwałę o zwolnieniu z podatku dochodowego obywateli Ukrainy i Białorusi"? Nic się tu nie zgadza

Źródło:
Konkret24

"Coś się szykuje" - przekazują zaniepokojeni internauci, rozsyłając zdjęcie zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie samochodu jako świadczenia na rzecz jednostki wojskowej. Uspokajamy: dokument wygląda groźnie, lecz nie jest ani niczym nowym, ani wyjątkowym.

Masz SUV-a, "to go stracisz"? Kto i dlaczego rozsyła takie pisma 

Masz SUV-a, "to go stracisz"? Kto i dlaczego rozsyła takie pisma 

Źródło:
Konkret24

Po pogrzebie Damiana Sobola, wolontariusza, który zginął w izraelskim ostrzale w Strefie Gazy, internauci zaczęli dopytywać, co wokół jego trumny robiły swastyki i czy były prawdziwe. Sprawdziliśmy.

Swastyki pod trumną Polaka zabitego w Strefie Gazy? Wyjaśniamy

Swastyki pod trumną Polaka zabitego w Strefie Gazy? Wyjaśniamy

Źródło:
Konkret24

Tysiące wyświetleń w mediach społecznościowych ma fotografia dwóch mężczyzn jedzących coś na ulicy przed barem. Jeden to prezydencki doradca Marcin Mastalerek, drugi stoi bokiem, twarzy nie widać. Internauci informują, że to prezydent Duda, który podczas pobytu w Nowym Jorku poszedł ze swoim doradcą na pizzę do baru. Czy na pewno?

Duda i Mastalerek jedzą pizzę na ulicy? Kto jest na zdjęciu

Duda i Mastalerek jedzą pizzę na ulicy? Kto jest na zdjęciu

Źródło:
Konkret24

Według krążącego w sieci przekazu po zmianie prawa Ukraińcom łatwiej będzie uzyskać u nas kartę pobytu na trzy lata. A to spowoduje, że "do Polski będą ściągać jeszcze większe ilości Ukraińców". Przekaz ten jest manipulacją - w rzeczywistości planowane zmiany mają uniemożliwić to, by wszyscy Ukraińcy mogli uzyskiwać karty pobytu i pozostawać u nas trzy lata.

"Każdy, kto zechce" z Ukrainy dostanie kartę pobytu w Polsce? No właśnie nie

"Każdy, kto zechce" z Ukrainy dostanie kartę pobytu w Polsce? No właśnie nie

Źródło:
Konkret24

Ponad milionowe zasięgi generuje w polskiej sieci przekaz, że od początku lipca nie będzie można w Niemczech w weekendy jeździć samochodami osobowymi. Powodem ma być troska o środowisko. Uspokajamy: nie ma takich planów.

W Niemczech od lipca "całkowity zakaz jazdy w weekendy"? To "nieuzasadnione obawy"

W Niemczech od lipca "całkowity zakaz jazdy w weekendy"? To "nieuzasadnione obawy"

Źródło:
Konkret24

Czy Amerykański Czerwony Krzyż nie przyjmuje krwi od osób zaszczepionych przeciw COVID-19? Taką teorię, na podstawie pytań z formularza tej organizacji, wysnuli polscy internauci. Kwestionariusz jest prawdziwy, teoria już nie.

Amerykański Czerwony Krzyż "odmawia przyjmowania krwi" od zaszczepionych? Nie

Amerykański Czerwony Krzyż "odmawia przyjmowania krwi" od zaszczepionych? Nie

Źródło:
Konkret24

Internauci i serwisy internetowe podają przekaz, że polskie wojsko wysyła pracującym pierwsze powołania - że dostają "pracownicze przydziały mobilizacyjne". Wyjaśniamy, o co chodzi.

Pracownikom wysłano "pierwsze powołania do wojska"? Nie, wyjaśniamy

Pracownikom wysłano "pierwsze powołania do wojska"? Nie, wyjaśniamy

Źródło:
Konkret24

Sceptycy pandemii COVID-19 i przeciwnicy wprowadzonych wtedy obostrzeń szerzą ostatnio narrację, jakoby "niemiecki rząd przyznał, że nie było pandemii". Wiele wpisów z taką informacją krąży po Facebooku i w serwisie X. Nie jest to jednak prawda.

"Niemiecki rząd przyznał, że nie było pandemii"? Manipulacja pana profesora

"Niemiecki rząd przyznał, że nie było pandemii"? Manipulacja pana profesora

Źródło:
Konkret24

W sieci pojawiły się dramatyczny zbiór nagrań, rzekomo z potężnej burzy, która przeszła nad Dubajem. Niektóre z nich nie mają jednak nic wspólnego z ostatnimi wydarzeniami. Wyjaśniamy.

Powódź w Dubaju. Huragan i drzewo wyrwane z korzeniami? To nie są nagrania stamtąd

Powódź w Dubaju. Huragan i drzewo wyrwane z korzeniami? To nie są nagrania stamtąd

Źródło:
Konkret24

Posłanka PiS Joanna Lichocka zaalarmowała swoich odbiorców, że we Wrocławiu powstał "ruchomy meczet". W poście nawiązała do kwestii nielegalnych migrantów, Donalda Tuska i Unii Europejskiej. Posłanka mija się z prawdą. Pokazujemy, co rzeczywiście stoi przy Stadionie Olimpijskim w stolicy Dolnego Śląska.

"Ruchomy meczet" we Wrocławiu? Posłanka PiS manipuluje, tam stało i stoi boisko

"Ruchomy meczet" we Wrocławiu? Posłanka PiS manipuluje, tam stało i stoi boisko

Źródło:
Konkret24

"Głosują, jak im patroni z Niemiec każą", "lista hańby europosłów", "komu podziękować za pakiet migracyjny" - z takimi komentarzami rozsyłane jest w sieci zestawienie mające pokazywać, jak 25 polskich europosłów rzekomo głosowało "w sprawie pakietu migracyjnego". Tylko że grafika zawiera błędy i nie przedstawia, jak rzeczywiście ci europosłowie głosowali. Wyjaśniamy.

"Lista hańby europosłów"? Nie, grafika z błędami. Kto jak głosował w sprawie paktu migracyjnego?

"Lista hańby europosłów"? Nie, grafika z błędami. Kto jak głosował w sprawie paktu migracyjnego?

Źródło:
Konkret24

Według posłanki PiS Marleny Maląg proponowane przez obecny rząd "babciowe" oznacza likwidację programu wprowadzonego przez rząd Zjednoczonej Prawicy. "Znów oszukali?", "będą zabierać?" - pytała była minister rodziny. To manipulacja. Wyjaśniamy, czy rodzice rzeczywiście stracą na nowym świadczeniu.

Maląg: "babciowe" oznacza likwidację rodzinnego kapitału opiekuńczego. Co pominęła była minister?

Maląg: "babciowe" oznacza likwidację rodzinnego kapitału opiekuńczego. Co pominęła była minister?

Źródło:
Konkret24

Sugerując się tekstami niektórych serwisów internetowych, polscy internauci gratulują Słowakom, że "odrzucili pakt migracyjny" i piszą, że rząd Donalda Tuska powinien zrobić to samo. Sęk w tym, że Słowacja nic nie odrzuciła, a Polska - i Węgry - przyjmują takie samo stanowisko. Wyjaśniamy, na czym polega rozpowszechniany w internecie manipulacyjny przekaz.

Słowacja "odrzuca unijny pakt migracyjny, a Polska?" Uproszczenie i manipulacja

Słowacja "odrzuca unijny pakt migracyjny, a Polska?" Uproszczenie i manipulacja

Źródło:
Konkret24

Salon kosmetyczny z eksperymentalną terapią odchudzającą komarami jakoby działał w Gdańsku. Uchodźczyni z Ukrainy, która go prowadziła, miała na tym zarobić ponad milion złotych - wynika z rzekomego materiału stacji Euronews. Rozpowszechniają go w sieci prorosyjskie konta. Jest sfabrykowany.

Terapia odchudzająca komarami, fałszywe dokumenty i Ukrainka z milionem złotych. Nic tu nie jest prawdą

Terapia odchudzająca komarami, fałszywe dokumenty i Ukrainka z milionem złotych. Nic tu nie jest prawdą

Źródło:
Konkret24

W 2023 roku pierwszy raz od trzech lat spadła liczba osób, wobec których zarządzono kontrolę operacyjną. Wśród nich były też inwigilowane Pegasusem. Cały czas jest to jednak więcej niż przed objęciem rządów przez Zjednoczoną Prawicę.

Nie tylko Pegasus. Ile osób służby inwigilowały w 2023 roku?

Nie tylko Pegasus. Ile osób służby inwigilowały w 2023 roku?

Źródło:
Konkret24

Nowy warszawski radny PiS, a wcześniej wojewoda mazowiecki Tobiasz Bocheński postanowił uczcić Święto Chrztu Polski wpisem w mediach społecznościowych. Jednak swój post na ten temat zilustrował grafiką przedstawiającą chrzest nie Mieszka I, tylko innego władcy. 

Bocheński uczcił Święto Chrztu Polski. "Douczy się pan z okresu średniowiecza" 

Bocheński uczcił Święto Chrztu Polski. "Douczy się pan z okresu średniowiecza" 

Źródło:
Konkret24

Jordańska księżniczka Salma miała "osobiście strącić" sześć irańskich dronów skierowanych na Izrael, Iran zrobił Izraelowi "małe Drezno", a jeden z dronów zawisł na kablach elektrycznych... - tego typu informacje o ataku na Izrael rozchodzą się w polskich mediach społecznościowych. Są niepotwierdzone i fałszywe, oparte na starych zdjęciach i nagraniach.

Drony "strąciła jordańska księżniczka", a jeden "zaplątał się w kable". Fejki o ataku Iranu na Izrael

Drony "strąciła jordańska księżniczka", a jeden "zaplątał się w kable". Fejki o ataku Iranu na Izrael

Źródło:
Konkret24

Portal rzekomo z Londynu, a teksty publikowane po rosyjsku. Film wideo mający być dowodem, tylko że już skasowany, a bohater zniknął. Oto jak historia o rzekomym zakupie rezydencji króla Karola przez Ołenę Zełenską powiela schemat prokremlowskiej dezinformacji.

Zełenski "nabywa byłą rezydencję króla Karola"? Rosyjski schemat dezinformacji

Zełenski "nabywa byłą rezydencję króla Karola"? Rosyjski schemat dezinformacji

Źródło:
Konkret24, Snopes