Emigranci zdrajcami narodu? Krystyna Janda opublikowała fałszywy cytat prezydenta

Andrzej Duda

Na Facebooku krąży zdjęcie prezydenta Andrzeja Dudy ze zmyślonym cytatem: "Emigranci to zdrajcy polskiego narodu". Znaną i wielokrotnie dementowaną fałszywkę udostępniła na swoim profilu m.in. Krystyna Janda.

Jedną z najpopularniejszych polskich aktorek Krystynę Jandę obserwuje na Facebooku ponad 360 tys. osób. Udostępniane przez nią treści nierzadko osiągają duże zasięgi. Tak było w przypadku mema ze zdjęciem Andrzeja Dudy i cytatem, rzekomo autorstwa prezydenta: "Emigranci to zdrajcy polskiego narodu. Nie ma dla nich miejsca w naszym kraju".

fałsz

Krystyna Janda udostępniła zdjęcie z fałszywym cytatem z prezydentafacebook

Na wpis aktorki "zareagowało" ponad 2 tys. użytkowników Facebooka, ponad 900 zamieściło komentarze. Mema udostępniono z ponad 600 profili.

Wcześniej zamieścił go m.in. profil "Wyszło szydło z worka" i to właśnie stąd aktorka go skopiowała. Na tym profilu zdjęcie cieszyło się nawet większą popularnością - udostępniono go ponad 1800 razy.

"Masakra", "żenada" – komentarze internautów

Wielu użytkowników portalu uwierzyło, że zamieszczony cytat jest prawdziwy.

"Czyli Norwid, Mickiewicz, Chopin, Miłosz, Głowacki, Polański,... itd itd... długa lista wybitnych zdrajców! Jakieś obiekcje mr. President?"

"Jest mi po ludzku wstyd ze mamy takiego Prezydenta , masakra żenada ..... czy on się nie widzi ?!? Czy on się nie słyszy ?!?!?" – pisali internauci.

Jedna z komentujących zamieściła emocjonalny wpis, w którym napisała, że sama jest polską emigrantką w Niemczech i ze względów finansowych nie może pozwolić sobie na powrót do kraju. "Tak wiec Panie Duda, zanim Pan takie glupoty zacznie gadac, to prosze sie zastanowic, dlaczego tylu mlodych ludzi wyjechalo z kraju i dlaczego nie moga wrocic, pomimo tego, ze chca" - napisała kobieta (pisownia oryginalna).

Cytowane wyżej wypowiedzi zyskały najwięcej "reakcji" internautów. Zdecydowanie mniejszą popularnością cieszyły się głosy sugerujące, że cytowana wypowiedź jest nieprawdziwa:

"Proszę mi napisać gdzie i kiedy padły takie słowa. Znowu manipulacja ludźmi... To jest chore jak sie rodacy dajemy elitom napuszczać na siebie nawzajem..."

" Nie jestem zwolennikiem prezydenta . Ale kiedy padły te słowa ? To chyba jakis fake news" - pisali.

Fejk z 2015 r.

W czerwcu 2015 r. na facebookowym profilu "Nie lubię PiS-u" zamieszczono link do tekstu opublikowanego przez portal Onet. Pod zdjęciem tytułowym artykułu, przedstawiającym ówczesnego prezydenta elekta Andrzeja Dudę, zamieszczono sfałszowany tytuł, zawierający zmyśloną wypowiedź Andrzeja Dudy: "Emigranci to zdrajcy narodu. Nie ma dla nich miejsca w naszym kraju".

Internetowy mem szybko rozprzestrzeniał się po sieci. Wielu internautów nabrało się na zmyśloną wypowiedź i zamieszczało w sieci napastliwe komentarze. Do sprawy szybko odniosło się kierownictwo Onetu.

W przygotowanym wówczas oświadczeniu podkreślono, że zamieszczony na Facebooku odnośnik do tekstu portalu został opatrzony nieprawdziwym tytułem. Oryginalny artykuł dotyczył planowanej wówczas reformy dotyczącej obniżenia wieku emerytalnego, a jego oryginalny tytuł brzmiał: "Andrzej Duda: projekt wieku emerytalnego w sierpniu".

Putin grał polski hymn? Fake newsy zalewają internet (12.2018)
Putin grał polski hymn? Fake newsy zalewają internet (12.2018)Fakty TVN

Facebook jako narzędzie manipulacji

Tytuł pod zamieszczonym na Facebooku linkiem mógł zostać zmanipulowany podczas jego zamieszczania na portalu. Jak informował serwis Spider’s Web, do lipca 2017 r. Facebook umożliwiał edytowanie tytułu, opisu czy obrazka zamieszczanego linku. Oryginalna treść pozostawała bez zmian, ale na Facebooku można było ją przedstawiać inaczej.

18 lipca Facebook zlikwidował te możliwości. Celem zmiany była skuteczniejsza walka z administratorami stron zamieszczającymi tzw. fake newsy. Możliwość edytowania zamieszczanych treści pozostawiono tylko administratorom stron, które udostępniają własne treści. Po dokonaniu weryfikacji, Facebook pozwala na edycję linków wyłącznie w domenie, która została zgłoszona jako własna.

Przykładowo, tylko administrator facebookowego profilu Konkret24 ma możliwość edytowania zamieszczanych linków, prowadzących do strony konkret24.tvn24.pl

Zrzut ekranu z profilu administratora Konkret24 na Facebooku.Konkret24 | facebook

Jak w przypadku grafiki z rzekomą wypowiedzią prezydenta można sprawdzić jej prawdziwość? Wystarczy cytat z niej wprowadzić np. do wyszukiwarki Google - to dobra praktyka zawsze, gdy uznamy jakąś treść za mało wiarygodną albo niezwykle zaskakującą. Wyszukiwarka od razu pokaże odnośniki do takich tytułów z 2015 r. jak np. "Duda: 'Emigranci to zdrajcy narodu'. Fałszywa informacja krąży po mediach społecznościowych", "Onet odcina się od newsa 'Andrzej Duda: Emigranci to zdrajcy narodu'" czy "Emigranci zdrajcy i czołgi Dudy", czyli warto czytać coś oprócz nagłówka". To ostatnie zdanie w przypadku tzw. fake newsów, wydaje się kluczowe.

Warto też pamiętać, by w wyszukiwarce nie sprawdzać wyłącznie pierwszego wyniku. W przypadku frazy "emigranci to zdrajcy polskiego narodu", wyszukiwarka Google jako pierwszy wynik podaje nam odnośnik do strony, która wprawdzie prostuje, że cytat nie pochodzi od prezydenta, ale w niewybrednych słowach winą za stworzenie "fake newsa" obarcza redakcję Onetu.

Za zgłoszenie tematu dziękujemy czytelnikom. Zachęcamy do śledzenia nas w mediach społecznościowych i kontakt mailowy: konkret24@tvn.pl

Autor: Krzysztof Jabłonowski / Źródło: Konkret24; zdjęcie tytułowe: Facebook

Pozostałe wiadomości

Po głośnej imprezie w hotelu poselskim Łukasz Mejza tłumaczył z mównicy sejmowej, że w nocy bronił "tradycji polegających na wspólnym, chóralnym śpiewaniu". A w rozmowie z TVN24 tłumaczył się całodniową pracą w sejmowych komisjach i na posiedzeniach. Sprawdziliśmy więc aktywność parlamentarną tego posła PiS. Nie jest to długa analiza.

Mejza tłumaczy nocną imprezę: "skoro się pracuje cały dzień....". Jak on pracuje?

Mejza tłumaczy nocną imprezę: "skoro się pracuje cały dzień....". Jak on pracuje?

Źródło:
Konkret24

Politycy Prawa i Sprawiedliwości forsują w mediach przekaz, że wraz z powrotem Donalda Tuska na fotel premiera źle się dzieje na ryku pracy. Mateusz Morawiecki jako "dowód" pokazuje mapę z firmami, które zapowiedziały zwolnienia grupowe. Jak sprawdziliśmy, takich zwolnień nie jest więcej, niż było za zarządów Zjednoczonej Prawicy. Eksperci tłumaczą, czego są skutkiem.

Narracja PiS o grupowych zwolnieniach i "powrocie biedy". To manipulacja

Narracja PiS o grupowych zwolnieniach i "powrocie biedy". To manipulacja

Źródło:
Konkret24

"Ukraińcy mają większe prawa w Polsce niż Polacy" - stwierdził jeden z internautów, który rozsyłał przekaz o przyjęciu przez Senat uchwały "o zwolnieniu z podatku dochodowego obywateli Ukrainy i Białorusi". Posty te zawierają szereg nieprawdziwych informacji.

"Senat przyjął uchwałę o zwolnieniu z podatku dochodowego obywateli Ukrainy i Białorusi"? Nic się tu nie zgadza

"Senat przyjął uchwałę o zwolnieniu z podatku dochodowego obywateli Ukrainy i Białorusi"? Nic się tu nie zgadza

Źródło:
Konkret24

"Coś się szykuje" - przekazują zaniepokojeni internauci, rozsyłając zdjęcie zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie samochodu jako świadczenia na rzecz jednostki wojskowej. Uspokajamy: dokument wygląda groźnie, lecz nie jest ani niczym nowym, ani wyjątkowym.

Masz SUV-a, "to go stracisz"? Kto i dlaczego rozsyła takie pisma 

Masz SUV-a, "to go stracisz"? Kto i dlaczego rozsyła takie pisma 

Źródło:
Konkret24

Po pogrzebie Damiana Sobola, wolontariusza, który zginął w izraelskim ostrzale w Strefie Gazy, internauci zaczęli dopytywać, co wokół jego trumny robiły swastyki i czy były prawdziwe. Sprawdziliśmy.

Swastyki pod trumną Polaka zabitego w Strefie Gazy? Wyjaśniamy

Swastyki pod trumną Polaka zabitego w Strefie Gazy? Wyjaśniamy

Źródło:
Konkret24

Tysiące wyświetleń w mediach społecznościowych ma fotografia dwóch mężczyzn jedzących coś na ulicy przed barem. Jeden to prezydencki doradca Marcin Mastalerek, drugi stoi bokiem, twarzy nie widać. Internauci informują, że to prezydent Duda, który podczas pobytu w Nowym Jorku poszedł ze swoim doradcą na pizzę do baru. Czy na pewno?

Duda i Mastalerek jedzą pizzę na ulicy? Kto jest na zdjęciu

Duda i Mastalerek jedzą pizzę na ulicy? Kto jest na zdjęciu

Źródło:
Konkret24

Według krążącego w sieci przekazu po zmianie prawa Ukraińcom łatwiej będzie uzyskać u nas kartę pobytu na trzy lata. A to spowoduje, że "do Polski będą ściągać jeszcze większe ilości Ukraińców". Przekaz ten jest manipulacją - w rzeczywistości planowane zmiany mają uniemożliwić to, by wszyscy Ukraińcy mogli uzyskiwać karty pobytu i pozostawać u nas trzy lata.

"Każdy, kto zechce" z Ukrainy dostanie kartę pobytu w Polsce? No właśnie nie

"Każdy, kto zechce" z Ukrainy dostanie kartę pobytu w Polsce? No właśnie nie

Źródło:
Konkret24

Ponad milionowe zasięgi generuje w polskiej sieci przekaz, że od początku lipca nie będzie można w Niemczech w weekendy jeździć samochodami osobowymi. Powodem ma być troska o środowisko. Uspokajamy: nie ma takich planów.

W Niemczech od lipca "całkowity zakaz jazdy w weekendy"? To "nieuzasadnione obawy"

W Niemczech od lipca "całkowity zakaz jazdy w weekendy"? To "nieuzasadnione obawy"

Źródło:
Konkret24

Czy Amerykański Czerwony Krzyż nie przyjmuje krwi od osób zaszczepionych przeciw COVID-19? Taką teorię, na podstawie pytań z formularza tej organizacji, wysnuli polscy internauci. Kwestionariusz jest prawdziwy, teoria już nie.

Amerykański Czerwony Krzyż "odmawia przyjmowania krwi" od zaszczepionych? Nie

Amerykański Czerwony Krzyż "odmawia przyjmowania krwi" od zaszczepionych? Nie

Źródło:
Konkret24

Internauci i serwisy internetowe podają przekaz, że polskie wojsko wysyła pracującym pierwsze powołania - że dostają "pracownicze przydziały mobilizacyjne". Wyjaśniamy, o co chodzi.

Pracownikom wysłano "pierwsze powołania do wojska"? Nie, wyjaśniamy

Pracownikom wysłano "pierwsze powołania do wojska"? Nie, wyjaśniamy

Źródło:
Konkret24

Sceptycy pandemii COVID-19 i przeciwnicy wprowadzonych wtedy obostrzeń szerzą ostatnio narrację, jakoby "niemiecki rząd przyznał, że nie było pandemii". Wiele wpisów z taką informacją krąży po Facebooku i w serwisie X. Nie jest to jednak prawda.

"Niemiecki rząd przyznał, że nie było pandemii"? Manipulacja pana profesora

"Niemiecki rząd przyznał, że nie było pandemii"? Manipulacja pana profesora

Źródło:
Konkret24

W sieci pojawiły się dramatyczny zbiór nagrań, rzekomo z potężnej burzy, która przeszła nad Dubajem. Niektóre z nich nie mają jednak nic wspólnego z ostatnimi wydarzeniami. Wyjaśniamy.

Powódź w Dubaju. Huragan i drzewo wyrwane z korzeniami? To nie są nagrania stamtąd

Powódź w Dubaju. Huragan i drzewo wyrwane z korzeniami? To nie są nagrania stamtąd

Źródło:
Konkret24

Posłanka PiS Joanna Lichocka zaalarmowała swoich odbiorców, że we Wrocławiu powstał "ruchomy meczet". W poście nawiązała do kwestii nielegalnych migrantów, Donalda Tuska i Unii Europejskiej. Posłanka mija się z prawdą. Pokazujemy, co rzeczywiście stoi przy Stadionie Olimpijskim w stolicy Dolnego Śląska.

"Ruchomy meczet" we Wrocławiu? Posłanka PiS manipuluje, tam stało i stoi boisko

"Ruchomy meczet" we Wrocławiu? Posłanka PiS manipuluje, tam stało i stoi boisko

Źródło:
Konkret24

"Głosują, jak im patroni z Niemiec każą", "lista hańby europosłów", "komu podziękować za pakiet migracyjny" - z takimi komentarzami rozsyłane jest w sieci zestawienie mające pokazywać, jak 25 polskich europosłów rzekomo głosowało "w sprawie pakietu migracyjnego". Tylko że grafika zawiera błędy i nie przedstawia, jak rzeczywiście ci europosłowie głosowali. Wyjaśniamy.

"Lista hańby europosłów"? Nie, grafika z błędami. Kto jak głosował w sprawie paktu migracyjnego?

"Lista hańby europosłów"? Nie, grafika z błędami. Kto jak głosował w sprawie paktu migracyjnego?

Źródło:
Konkret24

Według posłanki PiS Marleny Maląg proponowane przez obecny rząd "babciowe" oznacza likwidację programu wprowadzonego przez rząd Zjednoczonej Prawicy. "Znów oszukali?", "będą zabierać?" - pytała była minister rodziny. To manipulacja. Wyjaśniamy, czy rodzice rzeczywiście stracą na nowym świadczeniu.

Maląg: "babciowe" oznacza likwidację rodzinnego kapitału opiekuńczego. Co pominęła była minister?

Maląg: "babciowe" oznacza likwidację rodzinnego kapitału opiekuńczego. Co pominęła była minister?

Źródło:
Konkret24

Sugerując się tekstami niektórych serwisów internetowych, polscy internauci gratulują Słowakom, że "odrzucili pakt migracyjny" i piszą, że rząd Donalda Tuska powinien zrobić to samo. Sęk w tym, że Słowacja nic nie odrzuciła, a Polska - i Węgry - przyjmują takie samo stanowisko. Wyjaśniamy, na czym polega rozpowszechniany w internecie manipulacyjny przekaz.

Słowacja "odrzuca unijny pakt migracyjny, a Polska?" Uproszczenie i manipulacja

Słowacja "odrzuca unijny pakt migracyjny, a Polska?" Uproszczenie i manipulacja

Źródło:
Konkret24

Salon kosmetyczny z eksperymentalną terapią odchudzającą komarami jakoby działał w Gdańsku. Uchodźczyni z Ukrainy, która go prowadziła, miała na tym zarobić ponad milion złotych - wynika z rzekomego materiału stacji Euronews. Rozpowszechniają go w sieci prorosyjskie konta. Jest sfabrykowany.

Terapia odchudzająca komarami, fałszywe dokumenty i Ukrainka z milionem złotych. Nic tu nie jest prawdą

Terapia odchudzająca komarami, fałszywe dokumenty i Ukrainka z milionem złotych. Nic tu nie jest prawdą

Źródło:
Konkret24

W 2023 roku pierwszy raz od trzech lat spadła liczba osób, wobec których zarządzono kontrolę operacyjną. Wśród nich były też inwigilowane Pegasusem. Cały czas jest to jednak więcej niż przed objęciem rządów przez Zjednoczoną Prawicę.

Nie tylko Pegasus. Ile osób służby inwigilowały w 2023 roku?

Nie tylko Pegasus. Ile osób służby inwigilowały w 2023 roku?

Źródło:
Konkret24

Nowy warszawski radny PiS, a wcześniej wojewoda mazowiecki Tobiasz Bocheński postanowił uczcić Święto Chrztu Polski wpisem w mediach społecznościowych. Jednak swój post na ten temat zilustrował grafiką przedstawiającą chrzest nie Mieszka I, tylko innego władcy. 

Bocheński uczcił Święto Chrztu Polski. "Douczy się pan z okresu średniowiecza" 

Bocheński uczcił Święto Chrztu Polski. "Douczy się pan z okresu średniowiecza" 

Źródło:
Konkret24

Jordańska księżniczka Salma miała "osobiście strącić" sześć irańskich dronów skierowanych na Izrael, Iran zrobił Izraelowi "małe Drezno", a jeden z dronów zawisł na kablach elektrycznych... - tego typu informacje o ataku na Izrael rozchodzą się w polskich mediach społecznościowych. Są niepotwierdzone i fałszywe, oparte na starych zdjęciach i nagraniach.

Drony "strąciła jordańska księżniczka", a jeden "zaplątał się w kable". Fejki o ataku Iranu na Izrael

Drony "strąciła jordańska księżniczka", a jeden "zaplątał się w kable". Fejki o ataku Iranu na Izrael

Źródło:
Konkret24

Portal rzekomo z Londynu, a teksty publikowane po rosyjsku. Film wideo mający być dowodem, tylko że już skasowany, a bohater zniknął. Oto jak historia o rzekomym zakupie rezydencji króla Karola przez Ołenę Zełenską powiela schemat prokremlowskiej dezinformacji.

Zełenski "nabywa byłą rezydencję króla Karola"? Rosyjski schemat dezinformacji

Zełenski "nabywa byłą rezydencję króla Karola"? Rosyjski schemat dezinformacji

Źródło:
Konkret24, Snopes