FAŁSZ

Ojciec Rydzyk nie ma covidowej infolinii, a Radio Maryja nie wprowadziło promocji na odpusty


Promocja w Radiu Maryja na odpust zupełny, czyli dwie dusze w cenie jednej... Ojciec Tadeusz Rydzyk radzi, jak dawać na tacę bez wychodzenia z domu... Część internautów uwierzyła w fake newsy, jakie ostatnio pojawiają się w sieci na temat toruńskiej rozgłośni i jej założyciela.

Celem fake newsów i manipulacji w mediach społecznościowych z początkiem listopada znowu stało się Radio Maryja. "Dziś ostatni dzień promocji u ojca Tadeusza" - napisał na Twitterze 8 listopada internauta, załączając screen fałszywego posta z profilu Radia Maryja. Czytamy w nim: "Od 1 do 8 listopada możemy uzyskać odpust zupełny dla dusz w czyśćcu cierpiących. Normalnie 199 PLN + VAT za duszę na rok. 1-8 listopada PROMOCJA 2 duszę w cenie jednej odpust zupełny" (pisownia wszystkich wpisów w tekście oryginalna).

fałsz

Zrzut ekrany fałszywego wpisu Radia Maryja krążył po Twitterze
Zrzut ekrany fałszywego wpisu Radia Maryja krążył po TwitterzeZrzut ekrany fałszywego wpisu Radia Maryja krążył po TwitterzeTwitter

Niektórzy internauci uwierzyli, że informacja o płatnych odpustach rzeczywiście pojawiła się na profilu toruńskiej rozgłośni. "Jaja sobie robicie z tymi odpustami!!!" - napisał autor jednego z komentarzy. "Co to jest? Bana mam u nich. To nie fejki"? - zapytał inny internauta. "Nie fejk oryginał" - odpowiedział autor wpisu. Kolejni internauci tłumaczyli jednak, że wpis nie pochodzi z oficjalnego konta toruńskiej rozgłośni.

Miliony złotych dla organizacji Rydzyka
Miliony złotych dla organizacji Rydzykatvn24

Fałszywy profil, wpis z 2019 roku

Screen fałszywego posta trafił też na Facebooka. Na jednym z kont podano go dalej ponad 170 razy. "Promocja w dwupaku taniej myślałam, że w markecie tylko takie promocje Radio Maryja" - napisała internautka.

fałsz

Fałszywy wpis Radia Maryja pojawił się też na Facebooku
Fałszywy wpis Radia Maryja pojawił się też na FacebookuFałszywy wpis Radia Maryja pojawił się też na Facebookufacebook

Wpis, który wzbudził tak wielkie emocje internautów, nie ma nic wspólnego z kontem @RadioMaryja, czyli oficjalnym twitterowym profilem rozgłośni. Fałszywy post pojawił się na koncie, w którego nazwie jest dodatkowy podkreślnik: @Radio_Maryja. Nie można go teraz już odnaleźć, prawdopodobnie został skasowany.

Warto zauważyć, że w fałszywym wpisie dodano link do artykułu portalu Radia Maryja z 1 listopada 2019 roku. W tekście tym jest informacja o odpustach, ale nie ma żadnych informacji o żądaniu za nie opłaty. Fałszywa informacja krążyła w sieci już w ubiegłym roku - wówczas opisał ją portal fact-checkingowy Fakenews.pl.

Infolinia "jak dawać na tacę bez wychodzenia z domu"

Użytkownicy Facebooka masowo udostępniają ostatnio także zrzut ekranu z twitterowego konta o nazwie @ksTadeuszRydzyk. Profil ten nie ma nic wspólnego z dyrektorem Radia Maryja i jest oznaczony jako "parodia".

We wpisie na tym koncie datowanym na 17 marca 2020 roku można przeczytać: "Kochani Polski Kościół postanowił włączyć się w walkę z Koronawirusem, uruchomiliśmy infolinię na której można uzyskać ważne informację np. jak dawać na tacę bez wychodzenia z domu. 700 666 178 (8,92zł/min)".

fałsz

Wpis z fałszywego konta o. Tadeusza Rydzyka
Wpis z fałszywego konta o. Tadeusza RydzykaWpis z fałszywego konta o. Tadeusza RydzykaTwitter

Na stronach internetowych rozgłośni nie ma informacji o istnieniu takiej infolinii. Fake news o niej był popularny w polskim internecie już w marcu. O istnieniu tego fałszywego profilu i o rozpowszechnianych przez niego wpisach w sierpniu informował serwis fact-checkingowy Demagog.org.pl.

Jednak w ostatnich dniach na Facebooku pojawiło się co najmniej kilkadziesiąt postów, w których zamieszczono screen fałszywego wpisu. Najpopularniejszy, który udało się nam odnaleźć, miał ponad 300 reakcji i blisko 550 udostępnień.

fałsz

Popularny wpis z fałszywą informacją o infolinii Radia Maryja
Popularny wpis z fałszywą informacją o infolinii Radia MaryjaPopularny wpis z fałszywą informacją o infolinii Radia Maryjafacebook

Komentarze internautów dowodzą, że wielu dało się nabrać i uwierzyło, że infolinia istnieje. "To jest szczyt pychy chciwości"; "Jaja sobie robi, zdzierca i nienasycony, profanacja wiary i kościoła" - pisali.

"Jedna z..." czy "najbardziej" antysemicka rozgłośnia?

Obok fake newsów w internecie rozsyłany jest tekst będący manipulacją na temat toruńskiej rozgłośni. "Departament Stanu USA uznał Radio Maryja w swoim oficjalnym rsporcie za najbardziej antysemicką rozglosnię w Europie (GW). LB: ilu biskupów i posłów ma Rydzyk"? - napisał 6 listopada na Twitterze Leszek Balcerowicz, przewodniczący rady Forum Obywatelskiego Rozwoju, były wicepremier i minister finansów. Jego post zebrał ok. 3,2 tys. polubień, ponad 500 internautów podało go dalej.

fałsz

Wpis na profilu Leszka Balcerowicza
Wpis na profilu Leszka BalcerowiczaWpis na profilu Leszka BalcerowiczaTwitter

Tę samą informację Leszek Balcerowicz opublikował na Facebooku, gdzie wywołała ok. 3,5 tys. reakcji, a udostępniło ją 700 internautów.

Wpisy z podobną informacją są popularne także na innych profilach, m.in. na koncie Soku z buraka, gdzie zareagowało na to 3,3 tys. internautów. Aż 4,6 tys. polubień zyskał podobny wpis na twitterowym profilu przewodniczącego Nowej Lewicy w województwie podlaskim Piotra Kusznieruka.

fałsz

Wpis na profilu Sok z buraka
Wpis na profilu Sok z burakaWpis na profilu Sok z burakafacebook

Leszek Balcerowicz wymienił w poście "Gazetę Wyborczą" jako źródło rozpowszechnionej informacji. 15 października portal Wyborcza.pl opublikował wywiad z Thomasem Lukaszukiem, kanadyjskim politykiem polskiego pochodzenia, byłym wicepremierem prowincji Alberta.

Rozmowa dotyczyła m.in. konsekwencji działań amerykańskiego Centrum Szymona Wiesenthala. Według Thomasa Lukaszuka międzynarodowa organizacja dąży do zakazania o. Tadeuszowi Rydzykowi głoszenia kazań i prowadzenia zbiórek pieniężnych na terytorium Stanów Zjednoczonych. Jako powód Lukaszuk wymienia m.in. rozpowszechnianie mowy nienawiści. W wywiadzie powiedział m.in.: "Departament Stanu USA w swoim oficjalnym raporcie uznał Radio Maryja za najbardziej antysemicką rozgłośnię radiową w całej Europie".

W dostępnych publicznie w sieci raportach wydanych przez amerykański Departament Stanu nie znaleźliśmy jednak takiego stwierdzenia. Podobne zdanie pada jednak w raporcie z 2008 roku: "W Polsce konserwatywne katolickie radio Radio Maryja, założone w Toruniu w 1991 r., jest jednym z najbardziej rażących antysemickich mediów w Europie".

Autorzy raportu sprzed 12 lat pisali zatem o "jednej z", a nie "najbardziej" antysemickiej rozgłośni. Na tę kwestię zwróciliśmy uwagę, pisząc do Thomasa Lukaszuka. "Moja wypowiedź jest bardzo wyraźna, w czasie przeszłym. Raport Departamentu Stanu USA, w dniu publikacji, wyróżnia Radio Maryja, odnosząc się tylko do tej rozgłośni jako jednej z najbardziej antysemickich radiostacji. Czy na prawdę będziemy chwytać się argumentu, że może nie jest ona najgorsza, bo może są inne radiostacje bardziej ofensywne"? - odpisał Konkret24 kanadyjski polityk. I zachęcił do wysłuchania aktualnych audycji radia Maryja, "jeśli są podejrzenia, że profil rozgłośni się poprawił od daty powyższego raportu".

Autor: Krzysztof Jabłonowski / Źródło: Konkret24; zdjęcie: Tytus Żmijewski/PAP/Twitter/Facebook

Pozostałe wiadomości

Sprawa Ryszarda Cyby, skazanego za zabicie działacza PiS, to przykład, jak można robić politykę, budując wśród wyborców poczucie zagrożenia. Niekoniecznie w zgodzie z prawdą i faktami. A także jak brak oficjalnych informacji i reakcji na fakty rodzi fałsz, który trudno powstrzymać.

"Więzienie opuścił morderca". Kalendarium szerzenia paniki

"Więzienie opuścił morderca". Kalendarium szerzenia paniki

Źródło:
Konkret24

Nagranie z manifestacji jest prawdziwe, wśród demonstrantów jest wiele osób o ciemnej karnacji. Publikując ten film, Sławomir Mentzen straszy "powstawaniem nowych meczetów i zdejmowaniem krzyży". Wyjaśniamy, na czym polega manipulacja lidera Konfederacji.

Mentzen: "tak wygląda Warszawa". Manipuluje

Mentzen: "tak wygląda Warszawa". Manipuluje

Źródło:
Konkret24

Na kolejnych spotkaniach z wyborcami i w kolejnych wypowiedziach publicznych kandydat PiS na prezydenta Karol Nawrocki powtarza te same twierdzenia - nie zawsze zgodne z prawdą. Niektóre powtarza szczególnie chętnie i często.

Dziesięć nieprawd Karola Nawrockiego

Dziesięć nieprawd Karola Nawrockiego

Anna Bryłka z Konfederacji twierdzi, że "cały czas zwiększa się liczba wydawanych zezwoleń na pracę" cudzoziemcom. Według polityków koalicji rządzącej jest odwrotnie. Kto ma rację? Sprawdziliśmy statystyki.

Zezwoleń na pracę dla cudzoziemców więcej czy mniej? Mamy dane

Zezwoleń na pracę dla cudzoziemców więcej czy mniej? Mamy dane

Źródło:
Konkret24

"Unijna złodziejka!", "zamordyzm", "źle się to kojarzy" - tak internauci komentują nową inicjatywę unijną. Twierdzą, że Komisja Europejska będzie mogła przejmować prywatne oszczędności obywateli i przeznaczać je jako inwestycje w swoje projekty. Przekaz powtarzają politycy prawicy. Jest fałszywy.

UE szykuje "zamach na oszczędności"? Chodzi o pewną strategię

UE szykuje "zamach na oszczędności"? Chodzi o pewną strategię

Źródło:
Konkret24

Sławomir Mentzen opowiada na spotkaniach z wyborcami, że stopień przestępczości w Niemczech gwałtownie wzrósł po napływie imigrantów - i jako "dowód" zestawia dane dotyczące Algierczyków i Japończyków. Choć istnieją takie liczby, to jednak takie ich przedstawienie jest manipulacją i wprowadzaniem opinii publicznej w błąd.

Mentzen woli Japończyków od Algierczyków. I manipuluje

Mentzen woli Japończyków od Algierczyków. I manipuluje

Źródło:
Konkret24

"Wzruszające", "serce ściska", "szacunek dla pieska" - komentują internauci zdjęcia mające pokazywać uroczystość pożegnania policyjnego psa w jednej z jednostek. To obrazy wprawdzie poruszające, ale nieprawdziwe.

"Niewdzięczna służba, dzięki piesku". Pogrzeb, którego nie było

"Niewdzięczna służba, dzięki piesku". Pogrzeb, którego nie było

Źródło:
Konkret24

- Singapur wydaje znacznie mniej niż Polska, a mimo to ma znacznie lepszy system ochrony zdrowia - przekonuje Sławomir Mentzen, kandydat Konfederacji na prezydenta RP. Wyjaśniamy, czego nie mówi o singapurskim systemie, a co powinniśmy o nim wiedzieć, by się z nim porównywać.

Mentzen porównuje Singapur do Polski. O czym nie mówi?

Mentzen porównuje Singapur do Polski. O czym nie mówi?

Źródło:
Konkret24

Europoseł PiS Piotr Mueller alarmuje, że Unia Europejska planuje zabronić wymiany różnych części auta, jeśli dojdzie do ich usterki. Twierdzi, że nowe samochody będą musiały iść na złom. Uspokajamy: to nieprawda.

Piotr Mueller: nowe auto trzeba będzie oddać na złom. Nieprawda

Piotr Mueller: nowe auto trzeba będzie oddać na złom. Nieprawda

Źródło:
Konkret24

Antyimigrancki hejt wzbudza rozpowszechniane w mediach społecznościowych - między innymi przez polityków PiS - nagranie z Wrocławia. Widać na nim gromadzących się na ulicy cudzoziemców, a ironiczny opis głosi, że to "przyjazd inżynierów". Politycy opozycji informują wręcz, że to "inżynierowie z Afryki sprowadzani przez PO i Tuska". To fałsz.

"Inżynierowie z Afryki" przyjechali do Wrocławia? Skąd to nagranie

"Inżynierowie z Afryki" przyjechali do Wrocławia? Skąd to nagranie

Źródło:
Konkret24

Ponad 50 zgłoszonych komitetów wyborczych, ponad 40 zarejestrowanych. O co chodzi? Raczej nie o wygraną w wyborach. To skutek paradoksu polskiego prawa. Tłumaczymy, jakie są korzyści z rejestracji komitetu wyborczego, który jednak zarejestrowanego kandydata nie ma.

44 komitety wyborcze zarejestrowane. Wśród nich "semiwirtualne"

44 komitety wyborcze zarejestrowane. Wśród nich "semiwirtualne"

Źródło:
Konkret24

Prezydent USA "nie wie", na jakiej podstawie Dania rości sobie prawa do Grenlandii. Nie sądzi, "żeby to było prawdą". Jednak tak właśnie jest, w dodatku wiele lat temu zwierzchnictwo Danii nad wyspą uznały także Stany Zjednoczone.

Dlaczego Grenlandia jest duńska? Trump "nie wie, czy to prawda"

Dlaczego Grenlandia jest duńska? Trump "nie wie, czy to prawda"

Źródło:
Konkret24

Zwolennicy kawy z mlekiem i cukrem oburzają się na rzekomy zakaz, który ma wprowadzić Unia Europejska. "Co będzie następne? Zakaz soli?", "idiotyzmy" - komentują. Podstawą tych fałszywych doniesień jest artykuł jednego z polskich serwisów, który opatrznie zrozumiano. Wyjaśniamy, co naprawdę ograniczy UE.

UE "zakazuje mleka i cukru w kawie"? Czegoś innego

UE "zakazuje mleka i cukru w kawie"? Czegoś innego

Źródło:
Konkret24

Ilu policjantów brakuje w całym kraju? Kilka tysięcy? Kilkanaście? Opozycja włączyła temat braków kadrowych w policji do kampanii prezydenckiej, ale problem ten istnieje od lat. Zwiększanie liczby etatów w czasach Zjednoczonej Prawicy nie pomogło.

Ilu policjantów brakuje w kraju? Cztery garnizony dominują

Ilu policjantów brakuje w kraju? Cztery garnizony dominują

Źródło:
Konkret24

W Warszawie zacznie rzekomo obowiązywać "ustawa o aresztowaniu dzwonów kościelnych" czy "likwidacja kościelnych dzwonnic" - alarmują politycy opozycji i internauci. Wszystko z powodu pewnego projektu grupy radnych, który wykorzystano do tej manipulacji.

Trzaskowski "chce uciszyć kościelne dzwony"? Skąd ten przekaz

Trzaskowski "chce uciszyć kościelne dzwony"? Skąd ten przekaz

Źródło:
Konkret24

Co oznacza mała czarna gwiazdka przy niektórych cenach? Tak duński właściciel sieci Netto postanowił pomóc klientom bojkotować amerykańskie produkty. Według polskich internautów to rozwiązanie ma się też pojawić w sklepach sieci w naszym kraju. Wyjaśniamy.

Bojkot amerykańskich produktów także w Polsce? Jeszcze nie

Bojkot amerykańskich produktów także w Polsce? Jeszcze nie

Źródło:
Konkret24

Polscy internauci alarmują, że Unia Europejska chce zabronić korzystania z plastikowych dowodów osobistych. Podstawą jest artykuł jednego z serwisów, który nie do końca podał prawdę.

"Pożegnaj się z dowodem osobistym"? Co planuje UE

"Pożegnaj się z dowodem osobistym"? Co planuje UE

Źródło:
Konkret24

"Tak było. Ale teraz nikt nie pamięta"; "przy obecnej demografii to nie wróci" - komentują internauci rozsyłane w sieci zdjęcia, które mają przedstawiać kolejki do urzędów pracy za pierwszych rządów Donalda Tuska. Sprawdziliśmy, kiedy powstały te zdjęcia.

Kolejki do urzędów pracy "za Tuska"? Również w czasach PiS

Kolejki do urzędów pracy "za Tuska"? Również w czasach PiS

Źródło:
Konkret24

Prorosyjskie konta w Polsce i na świecie rozsyłają rzekomy materiał francuskiego dziennika o sondażu dotyczącym popularności polityków. Według niego 71 procent Francuzów uważa, że byłoby im lepiej pod rządami Władimira Putina. Nic tu jednak nie jest prawdziwe.

71 procent Francuzów woli Putina od Macrona? Mamy wyjaśnienie "Le Figaro"

71 procent Francuzów woli Putina od Macrona? Mamy wyjaśnienie "Le Figaro"

Źródło:
Konkret24

Kandydat PiS na prezydenta Karol Nawrocki - a za nim politycy tej partii - od kilku dni rozgłaszają, że "rząd po cichu przepchnął przepisy", które pozwolą stawiać wiatraki 500 metrów od domostw. Po pierwsze, przyjmowanie i konsultowanie projektu odbywało się otwarcie i zgodnie z procedurami. Po drugie, ustawa nie została jeszcze przegłosowana.

PiS: "rząd po cichu przepchnął przepisy". A naprawdę?

PiS: "rząd po cichu przepchnął przepisy". A naprawdę?

Źródło:
Konkret24

Na spotkaniach z wyborcami Szymon Hołownia mówi między innymi o problemach demograficznych Polski. W Częstochowie przedstawił nawet, jak wygląda tam trend spadkowy urodzeń. Czy ma rację?

Ile dzieci rodzi się w Częstochowie? Hołownia wylicza, my sprawdzamy

Ile dzieci rodzi się w Częstochowie? Hołownia wylicza, my sprawdzamy

Źródło:
Konkret24

Setki tysięcy wyświetleń w mediach społecznościowych generuje nagranie mające udowadniać, że Ukraińcy wykorzystują wojnę do propagandy. Tymczasem ten film jest przykładem prorosyjskiej dezinformacji. Przekaz o "wojennych aktorach" nie jest nowy, sposób stworzenia fałszywki również.

"Aktorka z frontu"? Nie, ale "ciemny lud kupuje"

"Aktorka z frontu"? Nie, ale "ciemny lud kupuje"

Źródło:
Konkret24

Twórcom tych stron chodzi nie tylko o przemycanie rosyjskich punktów widzenia do polskiego internetu. Dzięki takim witrynom można też cytować rosyjskie media państwowe, w Polsce zakazane. A w kanałach rosyjskich pokazywać, że "polskie media" podzielają rosyjską wizję świata. Oto 10 portali, przed którymi przestrzegamy. Szerzą prokremlowską dezinformację.

Sieć prorosyjskich portali oplata Polskę. Oto 10 przykładów

Sieć prorosyjskich portali oplata Polskę. Oto 10 przykładów

Źródło:
Konkret24

Posłowie Konfederacji - między innymi Sławomir Mentzen i Bartłomiej Pejo - przekonują, że średni wiek polskich rezerwistów wynosi 50 lat. Sprawdziliśmy, skąd biorą taką informację i co na to resort obrony.

Konfederacja o "średnim wieku rezerwistów": 50 lat. Źródło jest niewiarygodne

Konfederacja o "średnim wieku rezerwistów": 50 lat. Źródło jest niewiarygodne

Źródło:
Konkret24

Dyskusja o szczepieniach na błonicę - po wykryciu pierwszego od lat przypadku tej choroby - stała się dla środowisk antyszczepionkowych pretekstem do szerzenia kolejnej teorii. Ich zdaniem nagłaśnianie tematu błonicy to sposób na wypromowanie pakietu krztuścowego. Eksperci ostrzegają przed tą dezinformacją.

Błonica a pakiet krztuścowy. Jest różnica? Jest

Błonica a pakiet krztuścowy. Jest różnica? Jest

Źródło:
Konkret24

Prezydent USA Donald Trump ma być winny temu, że w Chinach nie będzie można więcej zjeść amerykańskiej wołowiny. Władze w Pekinie w odpowiedzi na nałożone cła rzekomo anulowały import tego mięsa ze Stanów Zjednoczonych. Rzeczywiście w tej kwestii zaszły zmiany, ale zawieszenie dostaw do Chin dotyczy wołowiny z innych krajów.

Chiny "anulowały" import wołowiny z USA? Nie stamtąd

Chiny "anulowały" import wołowiny z USA? Nie stamtąd

Źródło:
Konkret24, Snopes