FAŁSZ

"Adres MAC" a szczepionki. Kolejna fałszywa teoria o COVID-19

Źródło:
Konkret24

Autorzy filmu rozpowszechnianego w mediach społecznościowych przekonują, że wraz ze szczepionką na COVID-19 do organizmu wprowadza się "adres MAC". Ten przekaz jest wariacją teorii spiskowej o potężnych siłach, które czipują ludzkość, by przejąć kontrolę nad światem.

Pokazujemy, co jest prawdą, a co fałszem
Weryfikujemy fake newsy, sprawdzamy dane, analizujemy informacje z sieci

110 tys. wyświetleń i 3,3 tys. reakcji ma opublikowany na Facebooku blisko 20-minutowy fragment hiszpańskiego filmu dokumentalnego z 2022 roku "The Big Reset Movie. Nieocenzurowany dokument o prawdzie pandemii". "Folia: Adres MAC, a szczypawki..." - tak opisał je internauta w poście z 3 maja (pisownia postów oryginalna). Krótszy fragment tego samego filmu krążył na Twitterze od 14 maja. Jednak tam był mniej popularny - ma 8,7 tys. wyświetleń.

FAŁSZ
Film powiela fałszywą teorię o "adresie MAC" w szczepionkach na COVID-19Facebook

W zamieszczonym na Facebooku wideo kilku mężczyzn powtarza teorie spiskowe dotyczące pandemii COVID-19 i szczepień. Dowiadujemy się na przykład, że wraz ze szczepionką do organizmu człowieka wprowadzana jest substancja generująca adres MAC, który rzekomo umożliwia późniejszą identyfikację zaszczepionej osoby. Autorzy filmu przyznają, że nie wiedzą, jaki miałby być cel takiego działania - ale twierdzą, że sprawa wymaga wyjaśnienia. "To niewyobrażalne co się teraz dzieje z całym światem"; "Na moim Xiaomi pokazuje 3 różne kody, a akurat jest teraz 3 sąsiadów w domu" - komentowali nagranie internauci.

Teoria o adresie MAC w szczepionkach to oczywiście bzdura. Tak samo jak inne fałszywe tezy w tym nagraniu. Wyjaśniamy.

Adres MAC, czyli teoria spiskowa o czipach w szczepionkach

Adres MAC (media access control address) to zapisany w systemie szesnastkowym unikalny numer przypisany do urządzenia funkcjonującego w sieci. Pozwala na jego identyfikację. Z przetłumaczonego na polski fragmentu filmu wynika, że wraz ze szczepionką do ludzkiego organizmu przedostaje się substancja, która w połączeniu z DNA tworzy taki adres. W jaki sposób miałoby się to zdarzyć? Nie wiadomo. Później adres miałby być wykorzystany na przykład do śledzenia ludzi. Autorzy filmu starają się to udowodnić w specjalnym eksperymencie - twierdzą, że na urządzeniach wyposażonych w Bluetooth można dostrzec unikalne kody.

FAŁSZ

[Numer] jest wyjątkowy i niepowtarzalny. Dla niektórych kasków, tabletów, mikrofalówek, a także dla człowieka, który się zaszczepił.

Nie znaleźliśmy żadnych dowodów istnienia technologii, która zakłada wytworzenie adresu MAC poprzez kontakt jakiejś substancji z ludzkim DNA. O tym, że film jest niewiarygodny i powtarza nieprawdziwe informacje, świadczą zastosowane schematy znane z podobnych produkcji: - wytwarzanie wokół szczepień na COVID-19 atmosfery tajemniczości i skandalu; - formułowanie zarzutów bez przedstawienia wiarygodnych dowodów; - przekonywanie, że ktoś (nie wiadomo kto, tajemniczy "oni") miałby wykorzystywać szczepienia do kontrolowania lub nadzorowania ludzi.

Są to kalki znanej teorii spiskowej o czipach w szczepionkach. Już w maju 2020 roku opisywaliśmy posty publikowane przez użytkowników mediów społecznościowych - ich autorzy łączyli plany rzekomego czipowania ludzkości z działaniami miliardera Billa Gatesa. "Przymusowe czipowanie ludności już niebawem" – podano na jednej z facebookowych stron. Było to nawiązanie do ufundowanego przez Gatesa badania nad narzędziem do szczepień, które miało pozostawiać niewidzialne oznaczenie na skórze pacjentów. Ale badanie było teoretyczne, nie zakładało wprowadzania żadnych urządzeń do organizmu ludzkiego. W kolejnych miesiącach pandemii fake news krążył w mediach społecznościowych - publikowano kolejne rzekome dowody, na przykład o rosyjskim hakerze, który miał się włamać do bazy zaszczepionych na COVID-19. To okazało się być żartem informatyków.

Grafen w szczepionce? Zdjęcie spod mikroskopu, które niczego nie udowadnia

W popularnym teraz filmie jest też wypowiedź hiszpańskiego naukowca, który przekonuje, że w badaniu mikroskopowym wykrył cząsteczki grafenu w szczepionce przeciw COVID-19. Ustalenia miał potwierdzić w dodatkowym badaniu z wykorzystaniem jednej z technik spektroskopowych. Na filmie pokazano zdjęcia wykonane pod mikroskopem - ma to być obraz jednej ze szczepionek, na którym widać kształty podobne do grafenu.

FAŁSZ
Na pokazanej w filmie mikrofotografii szczepionki ma być rzekomo widoczny grafen. To nieprawdaFacebook

O tych mikrofotografiach równie pisaliśmy w Konkret24. Fałszywe informacje o obecności grafenu czy tlenku grafenu w szczepionce były wówczas masowo rozsyłane na forach sceptyków szczepień. Eksperci wyjaśniali jednak, że przedstawiona "analiza" niczego nie dowodzi: ani grafenu, ani tlenku grafenu nie ma w szczepionkach na COVID-19. Wszyscy producenci tych preparatów dostępnych w Unii Europejskiej podali do wiadomości publicznej informację o ich składach. Wbrew sensacyjnym przekazom żaden "badacz" nie udowodnił obecności grafenu w szczepionkach przeciw COVID-19.

Czy hiszpańskiemu naukowcowi się to udało, korzystając z jednej z technik spektroskopowych? Z odpowiedzi unijnej komisarz Stelli Kyriakides z marca 2022 roku na pytanie jednego z europosłów wynika, że Europejska Agencja Leków przeanalizowała raporty sugerujące obecność grafenu w szczepionkach na COVID-19 - i stwierdziła, że obecnie dostępne dane tego nie potwierdzają. Analiza przeprowadzona przez grupę roboczą EMA ds. leków biologicznych obejmowała też badania przeprowadzone przy użyciu spektroskopii Ramana, o której wspomina się w popularnym filmie.

Zaplanowana pandemia, depopulacja - kalki znanych teorii spiskowych

W rozpowszechnianym teraz w maju nagraniu powtarzane są też inne fałszywe teorie - na przykład o rzekomo celowo zaplanowanej pandemii. "To nie szczepionka rozwiązała problem pandemii. Wręcz przeciwnie - pandemia została wykreowana, aby móc zaszczepić ludzi" - mówi jeden z bohaterów. Inny mężczyzna powtarza fałszywą teorię o planowanej depopulacji: "Od 12, 13 lat mówi się nam, że na ziemi jest za dużo ludzi. Ci sami ludzie chcą nas szczepić".

To nawiązania do teorii powtarzanych od 2020 roku na forach internetowych sceptyków pandemii. W listopadzie 2020 roku pisaliśmy o grupach i stronach na Facebooku poświęconych teorii spiskowej Nowego Porządku Świata - wówczas dyskutowały o niej tysiące ludzi w Polsce. Właśnie na tych forach pojawiały się wpisy sugerujące, że pandemia jest w rzeczywistości zakamuflowaną operacją mającą na celu doprowadzenie do śmierci milionów ludzi i przejęcie kontroli nad światem. Również autorzy omawianego filmu próbują zasiać niepewność i strach, nie pokazując żadnych dowodów. Powielają ponadto inne niepotwierdzone teorie - wszystkie dementowaliśmy w Konkret24: o rzekomej nieskuteczności szczepionek, o bezsensowności noszenia masek ochronnych czy tezę, że COVID-19 to w istocie grypa.

Autorka/Autor:Krzysztof Jabłonowski

Źródło: Konkret24

Źródło zdjęcia głównego: B-D-S Piotr Marcinski/Shutterstock

Pozostałe wiadomości

"Patrol konfidentów", "cały kraj zamienia się w kraj donosicieli" - takie komentarze wzburzonych internautów można przeczytać pod ogłoszeniami o naborze do samozwańczej "służby sąsiedzkiej" w wielu polskich miastach. Zaczęliśmy więc jej szukać - i przestrzegamy przed tymi ogłoszeniami.

"Służba sąsiedzka. Kto chętny dołączyć?". Uwaga na te ogłoszenia

"Służba sąsiedzka. Kto chętny dołączyć?". Uwaga na te ogłoszenia

Źródło:
Konkret24

Były minister sprawiedliwości Zbigniew Ziobro twierdzi, że jego wyjazd na Węgry nie był ucieczką. I że ze zdziwieniem dowiedział się - będąc już za granicą - że planowano przeciwko niemu jakieś postępowanie. Przypominamy więc, o czym i kiedy informowano publicznie w jego sprawie.

Ziobro: "nie wiedziałem, że uruchomią postępowanie". Przypominamy sekwencję zdarzeń

Ziobro: "nie wiedziałem, że uruchomią postępowanie". Przypominamy sekwencję zdarzeń

Źródło:
Konkret24

Nagranie, na którym amerykański biskup zabrania rzekomo agentom ICE wejść do kościoła, obiegło media społecznościowe - za granicą i w Polsce. Jest gorąco komentowane w związku z tragedią w Minneapolis. W tym filmie nie chodzi o prawdę, ale może chodzić o pieniądze.

"Nie jesteście tu mile widziani". Starcie biskupa z agentem ICE - czy z rzeczywistością?

"Nie jesteście tu mile widziani". Starcie biskupa z agentem ICE - czy z rzeczywistością?

Źródło:
Konkret24

Setki tysięcy wyświetleń generuje w internecie nagranie pokazujące zamieszki na ulicach, podczas których podpalane są samochody. Rozpowszechniający je internauci twierdzą, że to Iran podczas trwających tam teraz przeciwrządowych manifestacji. Inni podają jednak, że to Paryż albo Los Angeles. Nikt z nich nie ma racji.

Tak, Irańczycy "walczą na ulicach". Ale na tym filmie tego nie widać

Tak, Irańczycy "walczą na ulicach". Ale na tym filmie tego nie widać

Źródło:
Konkret24

Wielka Brytania na czele, Polska w czołówce - tak wyglądać ma "ranking" krajów z największą liczbą aresztowanych za wpisy w internecie. Gdy jednak zajrzeć do źródeł, ta efektowna narracja szybko się rozpada.

"Polska w światowej czołówce aresztowań za wpisy" w sieci. "Skąd to wzięli"

"Polska w światowej czołówce aresztowań za wpisy" w sieci. "Skąd to wzięli"

Źródło:
Konkret24

Internauci chwalą rzekome "odchudzenie" kalendarza szczepień dzieci w USA - i jednocześnie krytykują aż "88 szczepionek" w polskim kalendarzu. Na dokładkę snują teorie spiskowe o nazistowskiej symbolice. Cała ta narracja to zlepek nieporozumień i błędnego porównywania liczby zastrzyków do liczby podawanych szczepionek.

Kalendarz szczepień, 88 szczepionek i liczba Hitlera. Tym razem sięgają po "magię liczb"

Kalendarz szczepień, 88 szczepionek i liczba Hitlera. Tym razem sięgają po "magię liczb"

Źródło:
Konkret24

Unia Europejska "przyjęła nas do swojego grona, aby doić z kasy" - tak internauci komentują informację o horrendalnej kwocie 2,5 biliona złotych, które Polska miałaby rzekomo zapłacić za unijny system handlu uprawnieniami do emisji CO2. To jednak podwójna manipulacja związana z raportem pewnej fundacji. Pokazujemy, kto za nią stoi.

"Polska zapłaci aż 2,5 biliona złotych za ETS2?"

"Polska zapłaci aż 2,5 biliona złotych za ETS2?"

Źródło:
Konkret24

W Niemczech zarabia się lepiej, a że ceny w Polsce mamy już podobne jak tam, to poziom życia Polaków jest trzykrotnie niższy niż Niemców - taką ekonomiczną tezę ogłosił sędzia Kamil Zaradkiewicz. Tylko że posłużył się złymi wskaźnikami i starymi danymi. Co więc dane ekonomiczne mówią o życiu w Polsce i Niemczech?

"Polak ma trzy razy niższy poziom życia niż Niemiec"? Aż tak to nie

"Polak ma trzy razy niższy poziom życia niż Niemiec"? Aż tak to nie

Źródło:
Konkret24

Tysiące wyświetleń generuje w sieci nagranie z polskimi dziećmi śpiewającymi ukraiński hymn. Sprawę nagłośnił poseł PiS Dariusz Matecki - wraz z przekazem, że "dzieci zmuszane są do śpiewania hymnu Ukrainy". Nie ma na to potwierdzenia, nagranie jest stare, a publikowanie go teraz ma zapewne służyć wzmacnianiu antyukraińskich nastrojów.

Matecki i "dzieci zmuszone do śpiewania ukraińskiego hymnu". Polityczna gra fałszem

Matecki i "dzieci zmuszone do śpiewania ukraińskiego hymnu". Polityczna gra fałszem

Źródło:
Konkret24

Amerykańskie działania w Wenezueli miały wywołać masowe protesty w Stanach Zjednoczonych - twierdzi poseł Włodzimierz Skalik z Konfederacji Korony Polskiej. Tylko że nagrania, które ma potwierdzać jego tezę, nie mają związku z aktualnymi wydarzeniami.

"Masowe protesty" przeciwko interwencji Trumpa w Wenezueli? Nie na tych nagraniach

"Masowe protesty" przeciwko interwencji Trumpa w Wenezueli? Nie na tych nagraniach

Źródło:
Konkret24

Tłumowi ludzi na ulicach Madrytu towarzyszy podniosła muzyka w tle. To nagranie, które zdobywa popularność w sieci, ma być dowodem na "chrześcijańskie przebudzenie" Hiszpanii. W rzeczywistości filmik nie pokazuje żadnej manifestacji religijnej.

Wyszli na ulice i "ogłaszają Hiszpanię narodem chrześcijańskim"? Nie po to się zebrali

Wyszli na ulice i "ogłaszają Hiszpanię narodem chrześcijańskim"? Nie po to się zebrali

Źródło:
Konkret24

"Maduro jest wożony po Nowym Jorku i pokazywany mieszkańcom miasta", "Trump woził go po ulicach jak schwytane zwierzę" - twierdzą internauci, którzy zamieszczają i komentują nagranie pokazujące przejazd otwartej furgonetki. Nic nie wskazuje, że był w niej przewożony wenezuelski dyktator.

Maduro wożony ulicami Nowego Jorku "jak trofeum"?

Maduro wożony ulicami Nowego Jorku "jak trofeum"?

Źródło:
Konkret24

Prezydent USA Donald Trump mówi o "doktrynie Donroego", która ma być czymś więcej niż słynna doktryna Monroego. Eksperci dostrzegają podobieństwa, ale też wskazują różnice. Co takiego ogłosił piąty prezydent Stanów Zjednoczonych James Monroe?

Donald Trump "reaktywuje" doktrynę Monroego. Czyli co?

Donald Trump "reaktywuje" doktrynę Monroego. Czyli co?

Źródło:
Konkret24

"Zobacz Donaldzie Tusku, jak kończą dyktatorzy" - napisał na platformie X były minister w rządzie Zjednoczonej Prawicy Mariusz Kamiński, zamieszczając rzekome zdjęcie Nicolasa Maduro pojmanego przez żołnierzy USA. To nie tylko "przekroczenie kolejnych granic", lecz przede wszystkim fałszywka.

Kamiński o aresztowaniu Maduro. "Przekroczenie granic". W dodatku fejk

Kamiński o aresztowaniu Maduro. "Przekroczenie granic". W dodatku fejk

Źródło:
Konkret24

Zdaniem części wojskowych opublikowanie tych zdjęć było "absolutnie niedopuszczalne" i "kompromitujące". Według ekspertów wojskowości - na pewno niepotrzebne. I choć Biuro Bezpieczeństwa Narodowego ripostuje, że zdjęcia z wizyty prezydenta na wschodniej granicy nie ujawniają wrażliwych danych, to pewne informacje zawierają. Komu i do czego przydatne?

Stoją i patrzą w mapy. Przeciwnik też patrzy. Co widzi?

Stoją i patrzą w mapy. Przeciwnik też patrzy. Co widzi?

Źródło:
TVN24+

Witajcie w roku, w którym świat będą wam objaśniać już niekoniecznie eksperci, tylko sztuczna inteligencja. Gdy algorytmy staną się tak potężne jak rządy - a te będą się mierzyć z masowym eksportem chaosu, nie tylko ze strony Kremla. Przedstawiamy pięć głównych zagrożeń w sferze dezinformacji w 2026 roku, których trzeba być świadomym.

"Eksport chaosu". Co nam grozi w 2026 roku

"Eksport chaosu". Co nam grozi w 2026 roku

Źródło:
TVN24+

To nie przypadek, że kolejne incydenty dotyczące bezpieczeństwa Polski szybko stają się paliwem do podsycania antyukraińskich nastrojów. I że treści takie pojawiają się na profilach niemających nic wspólnego z polityką. Kto sądzi, że to tylko opinie "zwykłych Polaków" - jest w błędzie. To skoordynowane akcje sieci fałszywych kont, których mechanizm ujawnili właśnie analitycy DFRLab.

Jesteś na grupie dla biegaczy? Albo o nieruchomościach? Oni też tam są

Jesteś na grupie dla biegaczy? Albo o nieruchomościach? Oni też tam są

Źródło:
Konkret24, DFRLab

Setki tysięcy wyświetleń generuje w mediach społecznościowych nagranie mające pokazywać, jak zachowywali się mieszkańcy Niemiec - głównie przybysze z innych krajów - w ostatnią sylwestrową noc. Film rozpowszechniają zarówno polscy, jak i zagraniczni internauci, pisząc na przykład, że to Berlin. Sprawdziliśmy, skąd i z kiedy on pochodzi.

"Wczoraj przejęli miasto"? Ani to "wczoraj", ani Berlin

"Wczoraj przejęli miasto"? Ani to "wczoraj", ani Berlin

Źródło:
Konkret24

Poseł PiS Michał Wójcik ostrzega, że rząd "prowadzi kraj na ścianę". Przekonuje, że "nikt nie chce kupować polskiego długu" mimo tego, że polskie obligacje są oprocentowane wyżej niż obligacje innych państw UE. A jak jest naprawdę?

Wójcik: nikt nie chce kupować polskich obligacji. "Bzdura"

Wójcik: nikt nie chce kupować polskich obligacji. "Bzdura"

Źródło:
Konkret24

Doszło do tego, że odczłowieczamy wyimaginowanego wroga. Że reagujemy stadnie na mentalne kotwice, które zostały sprytnie aktywowane w debacie publicznej. I że tezy dotychczas wątpliwe zaczęliśmy uznawać za prawdę, bo legitymizują je politycy. To, co się wydarzyło w dezinformacji w 2025 roku, pokazuje, że wystarczy zmodyfikować metody i przesunąć granice, by polityka strachu zbierała swoje żniwo.

Osiem trendów dezinformacji w 2025 roku. Jak pękały kolejne granice

Osiem trendów dezinformacji w 2025 roku. Jak pękały kolejne granice

Źródło:
TVN24+

Po zakończeniu wojny z Rosją Polska i Ukraina mogłyby się połączyć - informacja o petycji z takim postulatem wywołuje falę oburzenia w sieci, podsycając antyukraińskie nastroje. Bo taki właśnie jest cel tego manipulacyjnego przekazu.

"Petycja o połączeniu Polski i Ukrainy". Tak się sieje zamęt

"Petycja o połączeniu Polski i Ukrainy". Tak się sieje zamęt

Źródło:
Konkret24

Politycy piszą o "sięganiu do kieszeni Polaków", internauci o planowanym wzroście VAT z 5 do 23 procent. Krążące w sieci komentarze o decyzji co do "gigantycznej podwyżki" podatku w handlu i gastronomii generują kolejne spekulacje. Sprawdziliśmy, o co chodzi.

"Gigantyczna podwyżka podatku VAT"? O jaką decyzję chodzi

"Gigantyczna podwyżka podatku VAT"? O jaką decyzję chodzi

Źródło:
Konkret24

Młode, atrakcyjne Polki zachwalają w sieci korzyści z wyjścia Polski z Unii Europejskiej. Od początku wygląda to podejrzanie, ale generuje setki tysięcy wyświetleń. To "wejście na nowy poziom" z antyunijnym przekazem.

"Prawilne Polki", eurokołchoz i polexit. Antyunijna propaganda napędzana przez AI

"Prawilne Polki", eurokołchoz i polexit. Antyunijna propaganda napędzana przez AI

Źródło:
Konkret24

Poruszająca historia 91-letniej Amerykanki, którą postawiono przed sądem w szpitalnej koszuli i skutą kajdankami, obiegła media społecznościowe jako dowód okrucieństwa systemu. Gdy jednak się jej przyjrzeć bliżej, narracja przestaje się kleić.

91-letnia Helen "aresztowana za kradzież leków". Coś tu się nie klei

91-letnia Helen "aresztowana za kradzież leków". Coś tu się nie klei

Źródło:
Konkret24

Minister energii od miesięcy obiecuje, że koniec mrożenia cen prądu nie oznacza gwałtownej podwyżki rachunków. Ale opozycja straszy, że drożej będzie nawet o 10 procent. Politycy się sprzeczają - my z ekspertami liczymy, jak odmrożenie cen energii może wpłynąć na wysokość naszych rachunków. Kluczowe są ich składowe.

Koniec mrożenia cen prądu. "Zapłacimy więcej?" Policzyliśmy

Koniec mrożenia cen prądu. "Zapłacimy więcej?" Policzyliśmy

Źródło:
Konkret24

170 milionów złotych miał według internautów wydać polski Narodowy Fundusz Zdrowia na leczenie HIV w Ukrainie. Przekaz niesie się w sieci szeroko, lecz chodzi o zupełnie inne pieniądze. Mamy wyjaśnienie NFZ.

"Okradli Polaków ze składek zdrowotnych"? NFZ wyjaśnia

"Okradli Polaków ze składek zdrowotnych"? NFZ wyjaśnia

Źródło:
Konkret24

Unijni sędziowie stawiają się ponad polskim systemem konstytucyjnym, Trybunał Sprawiedliwości "zakazał Polsce powoływania się na swoją konstytucję" - tak politycy PiS przedstawiają wyrok TSUE dotyczący Trybunału Konstytucyjnego. Grzmią, że to próba odebrania Polsce suwerenności. Konstytucjonaliści tłumaczą: to nieprawda.

Politycy PiS: TSUE "zakazał powoływać się na konstytucję". Nieprawda

Politycy PiS: TSUE "zakazał powoływać się na konstytucję". Nieprawda

Źródło:
Konkret24