FAŁSZ

Premier da maskotki "covidki" i strzykawki-pendrive'y, by skłonić dzieci do szczepień? Sprawdzamy

Źródło:
Konkret24
Szczepienia na COVID-19 dla dzieci od sześciu miesięcy do czterech lat. Minister: zapisy ruszą 12 grudnia (wideo z 8.12.2022)
Szczepienia na COVID-19 dla dzieci od sześciu miesięcy do czterech lat. Minister: zapisy ruszą 12 grudnia (wideo z 8.12.2022)TVN24
wideo 2/3
Szczepienia na COVID-19 dla dzieci od sześciu miesięcy do czterech lat. Minister: zapisy ruszą 12 grudniaTVN24

Wedle krążących na Twitterze informacji, Mateusz Morawiecki jakoby zapowiedział, że w szkołach będą rozdawane "gifty": maskotki "covidki" i pendrive'y-strzykawki. Ma to zachęcić dzieci do szczepień. Kancelaria premiera nie potwierdza prawdziwości tych obietnic.

Pokazujemy, co jest prawdą, a co fałszem
Weryfikujemy fake newsy, sprawdzamy dane, analizujemy informacje z sieci

W poniedziałek 12 grudnia w Polsce ruszyły zapisy na szczepienia przeciwko COVID-19 dla dzieci w wieku od sześciu miesięcy do czterech lat. Wykorzystano to do ponownego rozsiewania dezinformacji na temat szczepień dla najmłodszych. Latem krążył przekaz, w którym brytyjski rząd miał przyznać, że zaszczepione przeciw COVID-19 dzieci są bardziej narażone na śmierć. Niemal równo przed rokiem pojawiły się też informacje o stowarzyszeniu "niezależnych lekarzy" ostrzegającym przed szczepieniem dzieci.

Dzień wcześniej na Twitterze jedna z użytkowniczek zamieściła "Ostrzeżenie dla rodziców". We wpisie z licznymi emotikonami m.in. potrójnym znakiem "SOS" napisała: "Będą rozdawać dzieciom gifty" - pisze anonimowa internautka. I swój komentarz kończy: "nie No k.... nie" (pisownia oryginalna).. Do postu dołącza grafikę, która wygląda na zrzut ekranu z fragmentem innego tweeta. Wskazuje na to widoczny dopisek "Translate Tweet" (ang. przetłumacz tweeta). Na zrzucie znajduje się słowa polskiego premiera rzekomo wypowiedziane na konferencji: "Aby zachęcić dzieci do szczepień będziemy rozdawać w szkołach gifty. Dla młodszych dzieci będą maskotki 'covidki' a dla starszych będą pendrivy w formie strzykawki. Chcemy aby dzieci się oswoiły ze szczepionkami i żeby im się dobrze kojarzyły" (pisownia oryginalna). Poniżej znajduje się zdjęcie premiera Mateusza Morawieckiego. Wpis polubiło ponad 190 użytkowników, a ponad 40 podało go dalej.

FAŁSZ
Wprowadzający w błąd tweet z 11 grudnia 2022 rokuTwitter.com

Także 11 grudnia ten sam zrzut ekranu z rzekomym cytatem z Morawieckiego opublikowano jeszcze na dwóch innych kontach na Twitterze. Polubiło ponad 300 i 100 użytkowników.

"Pamiętam tą wypowiedź, to było kilka miesięcy temu gdy zakwalifikowano bodajże pięciolatków do szczepień. Powinien pójść siedzieć za takie stręczenie!"; "To nie jest jakiś trolling? Nie mogę uwierzyć że tak powiedział"; "Ciekawe co się stanie gdy dziecko skuszone giftem będzie chciało się zaszczypać a rodzice nie wyrażą zgody? Wprowadzą nowe 'prawo', które pozwoli odebrać dzieci rodzicom? Słabo mi..."; "A może małe trumienki do kompletu ?"- pisali niektórzy internauci, którzy uwierzyli w prawdziwość cytatu (pisownia wszystkich wpisów oryginalna).

Jednak nie wszyscy byli przekonani o jego prawdziwości: "to nie fejk? xD z kiedy to?"; "To chyba fake. Czy tak na serio?"; "Seriously???"; "TO musi być fejk"; "Jeśli podajesz ten zeszłoroczny fejk dla żartu, to informuj odbiorców, bo się niepotrzebnie nakręcają"; "To jest joke sprzed roku. Wówczas ktoś pytał, czy to na serio, odpowiadali: "Na razie nie".

Sprawdziliśmy więc, czy premier rzeczywiście mówił o zachęcaniu dzieci do szczepień poprzez "gifty".

Centrum Informacyjne Rządu nie potwierdza

Nie dotarliśmy do żadnych wiarygodnych przekazów medialnych opisujących wspomnianą wypowiedź premiera. Nie natrafiliśmy również na podobne słowa, dotyczącą zachęt dla dzieci, by zaszczepił się przeciw COVID-19.

Okazuje się, że rzekomy cytat krążył w mediach społecznościowych już rok temu (tak jak sugerowali niektórzy internauci w komentarzach). Stosując wyszukiwanie obrazem dotarliśmy do wpisu na LinkedIn, który opublikowano przed rokiem.

Zapytaliśmy Centrum Informacyjne Rządu (CIR) o to, czy premier Morawiecki kiedykolwiek wypowiedział takie lub podobne słowa oraz o to, czy rząd planował, lub planuje podobną akcję. W odpowiedzi CIR nie potwierdziło autentyczności cytatu, ale stwierdziło, że podobny przekaz był publikowany "w 2021 roku z konta o charakterze dezinformacyjnym".

"Zachęcamy do śledzenia informacji, które pochodzą ze sprawdzonych i oficjalnych źródeł. Informacje dotyczące wystąpień premiera oraz materiały video dostępne są na oficjalnej stronie internetowej [KPRM], oraz koncie na YouTube" - przekazało CIR.

Jak dodało, w październiku 2022 roku ruszyła kampania informacyjna "Chcę zrozumieć", prowadzona przez Ministerstwo Zdrowia. Jej celem jest przekonanie do szczepień przeciw COVID-19 tych, którzy mają wątpliwości.

Autorka/Autor:Gabriela Sieczkowska

Źródło: Konkret24

Źródło zdjęcia głównego: twitter.com/ tvn24

Pozostałe wiadomości

Sprawa Ryszarda Cyby, skazanego za zabicie działacza PiS, to przykład, jak można robić politykę, budując wśród wyborców poczucie zagrożenia. Niekoniecznie w zgodzie z prawdą i faktami. A także jak brak oficjalnych informacji i reakcji na fakty rodzi fałsz, który trudno powstrzymać.

"Więzienie opuścił morderca". Kalendarium szerzenia paniki

"Więzienie opuścił morderca". Kalendarium szerzenia paniki

Źródło:
Konkret24

Nagranie z manifestacji jest prawdziwe, wśród demonstrantów jest wiele osób o ciemnej karnacji. Publikując ten film, Sławomir Mentzen straszy "powstawaniem nowych meczetów i zdejmowaniem krzyży". Wyjaśniamy, na czym polega manipulacja lidera Konfederacji.

Mentzen: "tak wygląda Warszawa". Manipuluje

Mentzen: "tak wygląda Warszawa". Manipuluje

Źródło:
Konkret24

Na kolejnych spotkaniach z wyborcami i w kolejnych wypowiedziach publicznych kandydat PiS na prezydenta Karol Nawrocki powtarza te same twierdzenia - nie zawsze zgodne z prawdą. Niektóre powtarza szczególnie chętnie i często.

Dziesięć nieprawd Karola Nawrockiego

Dziesięć nieprawd Karola Nawrockiego

Anna Bryłka z Konfederacji twierdzi, że "cały czas zwiększa się liczba wydawanych zezwoleń na pracę" cudzoziemcom. Według polityków koalicji rządzącej jest odwrotnie. Kto ma rację? Sprawdziliśmy statystyki.

Zezwoleń na pracę dla cudzoziemców więcej czy mniej? Mamy dane

Zezwoleń na pracę dla cudzoziemców więcej czy mniej? Mamy dane

Źródło:
Konkret24

"Unijna złodziejka!", "zamordyzm", "źle się to kojarzy" - tak internauci komentują nową inicjatywę unijną. Twierdzą, że Komisja Europejska będzie mogła przejmować prywatne oszczędności obywateli i przeznaczać je jako inwestycje w swoje projekty. Przekaz powtarzają politycy prawicy. Jest fałszywy.

UE szykuje "zamach na oszczędności"? Chodzi o pewną strategię

UE szykuje "zamach na oszczędności"? Chodzi o pewną strategię

Źródło:
Konkret24

Sławomir Mentzen opowiada na spotkaniach z wyborcami, że stopień przestępczości w Niemczech gwałtownie wzrósł po napływie imigrantów - i jako "dowód" zestawia dane dotyczące Algierczyków i Japończyków. Choć istnieją takie liczby, to jednak takie ich przedstawienie jest manipulacją i wprowadzaniem opinii publicznej w błąd.

Mentzen woli Japończyków od Algierczyków. I manipuluje

Mentzen woli Japończyków od Algierczyków. I manipuluje

Źródło:
Konkret24

"Wzruszające", "serce ściska", "szacunek dla pieska" - komentują internauci zdjęcia mające pokazywać uroczystość pożegnania policyjnego psa w jednej z jednostek. To obrazy wprawdzie poruszające, ale nieprawdziwe.

"Niewdzięczna służba, dzięki piesku". Pogrzeb, którego nie było

"Niewdzięczna służba, dzięki piesku". Pogrzeb, którego nie było

Źródło:
Konkret24

- Singapur wydaje znacznie mniej niż Polska, a mimo to ma znacznie lepszy system ochrony zdrowia - przekonuje Sławomir Mentzen, kandydat Konfederacji na prezydenta RP. Wyjaśniamy, czego nie mówi o singapurskim systemie, a co powinniśmy o nim wiedzieć, by się z nim porównywać.

Mentzen porównuje Singapur do Polski. O czym nie mówi?

Mentzen porównuje Singapur do Polski. O czym nie mówi?

Źródło:
Konkret24

Europoseł PiS Piotr Mueller alarmuje, że Unia Europejska planuje zabronić wymiany różnych części auta, jeśli dojdzie do ich usterki. Twierdzi, że nowe samochody będą musiały iść na złom. Uspokajamy: to nieprawda.

Piotr Mueller: nowe auto trzeba będzie oddać na złom. Nieprawda

Piotr Mueller: nowe auto trzeba będzie oddać na złom. Nieprawda

Źródło:
Konkret24

Antyimigrancki hejt wzbudza rozpowszechniane w mediach społecznościowych - między innymi przez polityków PiS - nagranie z Wrocławia. Widać na nim gromadzących się na ulicy cudzoziemców, a ironiczny opis głosi, że to "przyjazd inżynierów". Politycy opozycji informują wręcz, że to "inżynierowie z Afryki sprowadzani przez PO i Tuska". To fałsz.

"Inżynierowie z Afryki" przyjechali do Wrocławia? Skąd to nagranie

"Inżynierowie z Afryki" przyjechali do Wrocławia? Skąd to nagranie

Źródło:
Konkret24

Ponad 50 zgłoszonych komitetów wyborczych, ponad 40 zarejestrowanych. O co chodzi? Raczej nie o wygraną w wyborach. To skutek paradoksu polskiego prawa. Tłumaczymy, jakie są korzyści z rejestracji komitetu wyborczego, który jednak zarejestrowanego kandydata nie ma.

44 komitety wyborcze zarejestrowane. Wśród nich "semiwirtualne"

44 komitety wyborcze zarejestrowane. Wśród nich "semiwirtualne"

Źródło:
Konkret24

Prezydent USA "nie wie", na jakiej podstawie Dania rości sobie prawa do Grenlandii. Nie sądzi, "żeby to było prawdą". Jednak tak właśnie jest, w dodatku wiele lat temu zwierzchnictwo Danii nad wyspą uznały także Stany Zjednoczone.

Dlaczego Grenlandia jest duńska? Trump "nie wie, czy to prawda"

Dlaczego Grenlandia jest duńska? Trump "nie wie, czy to prawda"

Źródło:
Konkret24

Zwolennicy kawy z mlekiem i cukrem oburzają się na rzekomy zakaz, który ma wprowadzić Unia Europejska. "Co będzie następne? Zakaz soli?", "idiotyzmy" - komentują. Podstawą tych fałszywych doniesień jest artykuł jednego z polskich serwisów, który opatrznie zrozumiano. Wyjaśniamy, co naprawdę ograniczy UE.

UE "zakazuje mleka i cukru w kawie"? Czegoś innego

UE "zakazuje mleka i cukru w kawie"? Czegoś innego

Źródło:
Konkret24

Ilu policjantów brakuje w całym kraju? Kilka tysięcy? Kilkanaście? Opozycja włączyła temat braków kadrowych w policji do kampanii prezydenckiej, ale problem ten istnieje od lat. Zwiększanie liczby etatów w czasach Zjednoczonej Prawicy nie pomogło.

Ilu policjantów brakuje w kraju? Cztery garnizony dominują

Ilu policjantów brakuje w kraju? Cztery garnizony dominują

Źródło:
Konkret24

W Warszawie zacznie rzekomo obowiązywać "ustawa o aresztowaniu dzwonów kościelnych" czy "likwidacja kościelnych dzwonnic" - alarmują politycy opozycji i internauci. Wszystko z powodu pewnego projektu grupy radnych, który wykorzystano do tej manipulacji.

Trzaskowski "chce uciszyć kościelne dzwony"? Skąd ten przekaz

Trzaskowski "chce uciszyć kościelne dzwony"? Skąd ten przekaz

Źródło:
Konkret24

Co oznacza mała czarna gwiazdka przy niektórych cenach? Tak duński właściciel sieci Netto postanowił pomóc klientom bojkotować amerykańskie produkty. Według polskich internautów to rozwiązanie ma się też pojawić w sklepach sieci w naszym kraju. Wyjaśniamy.

Bojkot amerykańskich produktów także w Polsce? Jeszcze nie

Bojkot amerykańskich produktów także w Polsce? Jeszcze nie

Źródło:
Konkret24

Polscy internauci alarmują, że Unia Europejska chce zabronić korzystania z plastikowych dowodów osobistych. Podstawą jest artykuł jednego z serwisów, który nie do końca podał prawdę.

"Pożegnaj się z dowodem osobistym"? Co planuje UE

"Pożegnaj się z dowodem osobistym"? Co planuje UE

Źródło:
Konkret24

"Tak było. Ale teraz nikt nie pamięta"; "przy obecnej demografii to nie wróci" - komentują internauci rozsyłane w sieci zdjęcia, które mają przedstawiać kolejki do urzędów pracy za pierwszych rządów Donalda Tuska. Sprawdziliśmy, kiedy powstały te zdjęcia.

Kolejki do urzędów pracy "za Tuska"? Również w czasach PiS

Kolejki do urzędów pracy "za Tuska"? Również w czasach PiS

Źródło:
Konkret24

Prorosyjskie konta w Polsce i na świecie rozsyłają rzekomy materiał francuskiego dziennika o sondażu dotyczącym popularności polityków. Według niego 71 procent Francuzów uważa, że byłoby im lepiej pod rządami Władimira Putina. Nic tu jednak nie jest prawdziwe.

71 procent Francuzów woli Putina od Macrona? Mamy wyjaśnienie "Le Figaro"

71 procent Francuzów woli Putina od Macrona? Mamy wyjaśnienie "Le Figaro"

Źródło:
Konkret24

Kandydat PiS na prezydenta Karol Nawrocki - a za nim politycy tej partii - od kilku dni rozgłaszają, że "rząd po cichu przepchnął przepisy", które pozwolą stawiać wiatraki 500 metrów od domostw. Po pierwsze, przyjmowanie i konsultowanie projektu odbywało się otwarcie i zgodnie z procedurami. Po drugie, ustawa nie została jeszcze przegłosowana.

PiS: "rząd po cichu przepchnął przepisy". A naprawdę?

PiS: "rząd po cichu przepchnął przepisy". A naprawdę?

Źródło:
Konkret24

Na spotkaniach z wyborcami Szymon Hołownia mówi między innymi o problemach demograficznych Polski. W Częstochowie przedstawił nawet, jak wygląda tam trend spadkowy urodzeń. Czy ma rację?

Ile dzieci rodzi się w Częstochowie? Hołownia wylicza, my sprawdzamy

Ile dzieci rodzi się w Częstochowie? Hołownia wylicza, my sprawdzamy

Źródło:
Konkret24

Setki tysięcy wyświetleń w mediach społecznościowych generuje nagranie mające udowadniać, że Ukraińcy wykorzystują wojnę do propagandy. Tymczasem ten film jest przykładem prorosyjskiej dezinformacji. Przekaz o "wojennych aktorach" nie jest nowy, sposób stworzenia fałszywki również.

"Aktorka z frontu"? Nie, ale "ciemny lud kupuje"

"Aktorka z frontu"? Nie, ale "ciemny lud kupuje"

Źródło:
Konkret24

Twórcom tych stron chodzi nie tylko o przemycanie rosyjskich punktów widzenia do polskiego internetu. Dzięki takim witrynom można też cytować rosyjskie media państwowe, w Polsce zakazane. A w kanałach rosyjskich pokazywać, że "polskie media" podzielają rosyjską wizję świata. Oto 10 portali, przed którymi przestrzegamy. Szerzą prokremlowską dezinformację.

Sieć prorosyjskich portali oplata Polskę. Oto 10 przykładów

Sieć prorosyjskich portali oplata Polskę. Oto 10 przykładów

Źródło:
Konkret24

Posłowie Konfederacji - między innymi Sławomir Mentzen i Bartłomiej Pejo - przekonują, że średni wiek polskich rezerwistów wynosi 50 lat. Sprawdziliśmy, skąd biorą taką informację i co na to resort obrony.

Konfederacja o "średnim wieku rezerwistów": 50 lat. Źródło jest niewiarygodne

Konfederacja o "średnim wieku rezerwistów": 50 lat. Źródło jest niewiarygodne

Źródło:
Konkret24

Dyskusja o szczepieniach na błonicę - po wykryciu pierwszego od lat przypadku tej choroby - stała się dla środowisk antyszczepionkowych pretekstem do szerzenia kolejnej teorii. Ich zdaniem nagłaśnianie tematu błonicy to sposób na wypromowanie pakietu krztuścowego. Eksperci ostrzegają przed tą dezinformacją.

Błonica a pakiet krztuścowy. Jest różnica? Jest

Błonica a pakiet krztuścowy. Jest różnica? Jest

Źródło:
Konkret24

Prezydent USA Donald Trump ma być winny temu, że w Chinach nie będzie można więcej zjeść amerykańskiej wołowiny. Władze w Pekinie w odpowiedzi na nałożone cła rzekomo anulowały import tego mięsa ze Stanów Zjednoczonych. Rzeczywiście w tej kwestii zaszły zmiany, ale zawieszenie dostaw do Chin dotyczy wołowiny z innych krajów.

Chiny "anulowały" import wołowiny z USA? Nie stamtąd

Chiny "anulowały" import wołowiny z USA? Nie stamtąd

Źródło:
Konkret24, Snopes