FAŁSZ

"Zemsta van Gogha" na aktywistach klimatycznych? Brak dowodów na prawdziwość historii 

Źródło:
Konkret24
Aktywistki klimatyczne oblały "Słoneczniki" van Gogha zupą pomidorową.
Aktywistki klimatyczne oblały "Słoneczniki" van Gogha zupą pomidorową.
wideo 2/4
Aktywistki klimatyczne oblały "Słoneczniki" van Gogha zupą pomidorową.

Mężczyzna przebrany za Vincenta van Gogha rzekomo oblał zupą aktywistów klimatycznych w ich siedzibie w Londynie - głoszą bardzo popularne wpisy na Twitterze. Brak wiarygodnego potwierdzenia tej historii.

Pokazujemy, co jest prawdą, a co fałszem
Weryfikujemy fake newsy, sprawdzamy dane, analizujemy informacje z sieci

"W Londynie jakiś gość przebrany za Vincenta van Gogha pojechał do biura aktywistów klimatycznych i... oblał ich zupą. Jak dla mnie Oskar!" – czytamy w popularnym tweecie opublikowanym w niedzielę 13 listopada (pisownia wszystkich wpisów oryginalna). Polubiło go ponad sześć tysięcy użytkowników Twittera, a ponad 280 osób podało go dalej.

Tweet z podobnym przekazem ukazał się dzień wcześniej i zyskał jeszcze większe zainteresowanie. Przedstawia zdjęcie młodego mężczyzny ucharakteryzowanego na Vincenta van Gogha – na twarzy ma namalowany rudy zarost, w ustach trzyma fajkę. Ubrany jest w białą koszulę, niebieską marynarkę i jasny kapelusz. Na plecach niesie pakunek przypominający ramę obrazu lub sztalugę. Głowę ma owiniętą bandażem, zakrwawionym przy uchu. Pod zdjęciem umieszczono podpis: "W Londynie mężczyzna przebrany za Vincenta van Gogha pojechał do biura organizacji zajmującej się zmianą klimatu i oblał zupą aktywistów". Poniżej widoczny jest logotyp serwisu Kwejk.pl. Tweet jak dotąd polubiło ponad 4,8 tys. osób, a dalej podało prawie 770. Te liczby ciągle rosną.

FAŁSZ
Wpisy z niepotwierdzoną historiąTwitter

Tę grafikę znaleźliśmy na wspomnianym portalu Kwejk.pl. Zatytułowano ją "Zemsta van Gogha". 12 i 13 listopada podobne grafiki z tą samą historią pojawiły się na stronach Demotywatory.pl, Memsekcja.pl oraz Mistrzowie.org.

"Brawo. Czy jest jakieś wideo z akcji mistrza Vincenta?"; "Mam nadzieje że była gorąca i w gacie im wlał"; "Kij ma dwa końce, należało się im"; "Kto zupą wojuje, od zupy cierpi"; "Prawda to? Jeśli tak to super! Mam nadzieję że zupka aktywistom poszła na zdrowie" – pisali użytkownicy Twittera w odpowiedzi na popularne wpisy.

Nie wszyscy dowierzali w prawdziwość twierdzenia: "źródło inne niż kwejk?"; "Serio serio?"; "Ale zlot jeleni pod tym twittem, ani on nie jest śmieszny, ani prawdziwy".

Tymczasem brak wiarygodnych dowodów, które potwierdzałyby prawdziwość tej historii.

"Gość przebrany za Vincenta van Gogha". To stare zdjęcie ze Stanów Zjednoczonych

Na początek przyjrzeliśmy się zdjęciu mężczyzny przebranego za van Gogha. Okazuje się, że ta fotografia od dawna jest dostępna w internecie i można je łatwo odnaleźć dzięki odwróconemu wyszukiwaniu w wyszukiwarce Google. Opublikowano ją wcześniej na stronie Jennifermargulis.net, należącej do amerykańskiej dziennikarki i autorki książek o zdrowiu, Jennifer Margulis. Znalazło się w notce zatytułowanej "Parada Halloween w Ashland Oregon 2019".

"Vincent van Gogh, jego głowa zabandażowana w miejscu, gdzie kiedyś było jego ucho, niosący sztalugę, został zauważony na paradzie Halloween w Ashland, Oregon" – czytamy w opisie zdjęcia.

Zgodnie z treścią wpisu na stronie Margulis, pisarka oglądała wraz z rodziną opisaną paradę. W dalszej części wpisu opublikowała więcej zdjęć z innymi uczestnikami przemarszu. Parada odbyła się 31 października 2009 roku w amerykańskim mieście Ashland, w południowej części stanu Oregon. Na Facebooku oraz w serwisie YouTube dostępne są nagrania z wydarzenia.

Klimatyczni aktywiści oblani zupą w Londynie? 

Czy faktycznie mężczyzna przebrany za XIX-wiecznego holenderskiego malarza oblał zupą aktywistów klimatycznych w ich londyńskim biurem? Nie znaleźliśmy potwierdzenia tej historii w żadnym wiarygodnym źródle. Nie dotarliśmy również do zdjęć lub nagrań dokumentujących rzekomy incydent.

Dlaczego ktoś miałby dokonać podobnego? Historia krążąca w polskim internecie nawiązuje do niedawnych protestów aktywistów klimatycznych.

Jeden z głośniejszych miał miejsce 14 października. Tego dnia dwie aktywistki z brytyjskiej grupy klimatycznej Just Stop Oil (Zatrzymać ropę) weszły do National Gallery w Londynie i oblały zupą pomidorową "Słoneczniki", jeden z najbardziej znanych obrazów Vincenta van Gogha. Następnie przykleiły się dłońmi do ściany pod obrazem. Krzysztof Moraczewski, kulturoznawca, profesor Wydziału Antropologii i Kulturoznawstwa Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza, sugerował, że jedzenie w kontekście zmian klimatu może mieć swoją symbolikę, a "sama pomidorówka była żartobliwym nawiązaniem do Warhola". Zresztą słynne "Puszki z zupą firmy Campbell" spotkał podobny los - 9 listopada dwie aktywistki przykleiły się do tego cyklu obrazów eksponowanego w australijskiej Canberze, wcześniej malując po pokrywającym je szkle ochronnym.

YouTube/GuardianAustralia

4 listopada w Rzymie aktywiści klimatyczni z włoskiej grupy Ultima Generazione (Ostatnia generacja) oblali grochówką inny obraz van Gogha zatytułowany "Siewca". Żaden z obrazów nie uległ zniszczeniu, oba były chronione szybą.

Z kolei 30 czerwca zwolennicy Just Stop Oil przykleili dłonie do ramy obrazu van Gogha "Kwitnące drzewa brzoskwiniowe" w londyńskiej Galerii Courtauld. Jest to ich forma protestu, w którym wzywają brytyjski rząd do zaprzestania wydobycia ropy i gazu, a instytucje sztuki do przyłączenia się do nich w obywatelskim oporze. 

Można domniemywać, że historia krążąca w sieci ma być satyryczną odpowiedzią na protesty aktywistów - po tym, jak oni oblali zupą dzieło van Gogha, ktoś przebrany za malarza w ten sam sposób atakuje aktywistów.

Zapytaliśmy organizację Just Stop Oil, czy organizacja ma swoje biuro w Londynie oraz czy potwierdza, by doszło do incydentu opisanego w polskich tweetach. Do chwili publikacji nie otrzymaliśmy odpowiedzi.

Autorka/Autor:Gabriela Sieczkowska

Źródło: Konkret24

Źródło zdjęcia głównego: Twitter

Pozostałe wiadomości

Po głośnej imprezie w hotelu poselskim Łukasz Mejza tłumaczył z mównicy sejmowej, że w nocy bronił "tradycji polegających na wspólnym, chóralnym śpiewaniu". A w rozmowie z TVN24 tłumaczył się całodniową pracą w sejmowych komisjach i na posiedzeniach. Sprawdziliśmy więc aktywność parlamentarną tego posła PiS. Nie jest to długa analiza.

Mejza tłumaczy nocną imprezę: "skoro się pracuje cały dzień....". Jak on pracuje?

Mejza tłumaczy nocną imprezę: "skoro się pracuje cały dzień....". Jak on pracuje?

Źródło:
Konkret24

Politycy Prawa i Sprawiedliwości forsują w mediach przekaz, że wraz z powrotem Donalda Tuska na fotel premiera źle się dzieje na ryku pracy. Mateusz Morawiecki jako "dowód" pokazuje mapę z firmami, które zapowiedziały zwolnienia grupowe. Jak sprawdziliśmy, takich zwolnień nie jest więcej, niż było za zarządów Zjednoczonej Prawicy. Eksperci tłumaczą, czego są skutkiem.

Narracja PiS o grupowych zwolnieniach i "powrocie biedy". To manipulacja

Narracja PiS o grupowych zwolnieniach i "powrocie biedy". To manipulacja

Źródło:
Konkret24

"Ukraińcy mają większe prawa w Polsce niż Polacy" - stwierdził jeden z internautów, który rozsyłał przekaz o przyjęciu przez Senat uchwały "o zwolnieniu z podatku dochodowego obywateli Ukrainy i Białorusi". Posty te zawierają szereg nieprawdziwych informacji.

"Senat przyjął uchwałę o zwolnieniu z podatku dochodowego obywateli Ukrainy i Białorusi"? Nic się tu nie zgadza

"Senat przyjął uchwałę o zwolnieniu z podatku dochodowego obywateli Ukrainy i Białorusi"? Nic się tu nie zgadza

Źródło:
Konkret24

"Coś się szykuje" - przekazują zaniepokojeni internauci, rozsyłając zdjęcie zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie samochodu jako świadczenia na rzecz jednostki wojskowej. Uspokajamy: dokument wygląda groźnie, lecz nie jest ani niczym nowym, ani wyjątkowym.

Masz SUV-a, "to go stracisz"? Kto i dlaczego rozsyła takie pisma 

Masz SUV-a, "to go stracisz"? Kto i dlaczego rozsyła takie pisma 

Źródło:
Konkret24

Po pogrzebie Damiana Sobola, wolontariusza, który zginął w izraelskim ostrzale w Strefie Gazy, internauci zaczęli dopytywać, co wokół jego trumny robiły swastyki i czy były prawdziwe. Sprawdziliśmy.

Swastyki pod trumną Polaka zabitego w Strefie Gazy? Wyjaśniamy

Swastyki pod trumną Polaka zabitego w Strefie Gazy? Wyjaśniamy

Źródło:
Konkret24

Tysiące wyświetleń w mediach społecznościowych ma fotografia dwóch mężczyzn jedzących coś na ulicy przed barem. Jeden to prezydencki doradca Marcin Mastalerek, drugi stoi bokiem, twarzy nie widać. Internauci informują, że to prezydent Duda, który podczas pobytu w Nowym Jorku poszedł ze swoim doradcą na pizzę do baru. Czy na pewno?

Duda i Mastalerek jedzą pizzę na ulicy? Kto jest na zdjęciu

Duda i Mastalerek jedzą pizzę na ulicy? Kto jest na zdjęciu

Źródło:
Konkret24

Według krążącego w sieci przekazu po zmianie prawa Ukraińcom łatwiej będzie uzyskać u nas kartę pobytu na trzy lata. A to spowoduje, że "do Polski będą ściągać jeszcze większe ilości Ukraińców". Przekaz ten jest manipulacją - w rzeczywistości planowane zmiany mają uniemożliwić to, by wszyscy Ukraińcy mogli uzyskiwać karty pobytu i pozostawać u nas trzy lata.

"Każdy, kto zechce" z Ukrainy dostanie kartę pobytu w Polsce? No właśnie nie

"Każdy, kto zechce" z Ukrainy dostanie kartę pobytu w Polsce? No właśnie nie

Źródło:
Konkret24

Ponad milionowe zasięgi generuje w polskiej sieci przekaz, że od początku lipca nie będzie można w Niemczech w weekendy jeździć samochodami osobowymi. Powodem ma być troska o środowisko. Uspokajamy: nie ma takich planów.

W Niemczech od lipca "całkowity zakaz jazdy w weekendy"? To "nieuzasadnione obawy"

W Niemczech od lipca "całkowity zakaz jazdy w weekendy"? To "nieuzasadnione obawy"

Źródło:
Konkret24

Czy Amerykański Czerwony Krzyż nie przyjmuje krwi od osób zaszczepionych przeciw COVID-19? Taką teorię, na podstawie pytań z formularza tej organizacji, wysnuli polscy internauci. Kwestionariusz jest prawdziwy, teoria już nie.

Amerykański Czerwony Krzyż "odmawia przyjmowania krwi" od zaszczepionych? Nie

Amerykański Czerwony Krzyż "odmawia przyjmowania krwi" od zaszczepionych? Nie

Źródło:
Konkret24

Internauci i serwisy internetowe podają przekaz, że polskie wojsko wysyła pracującym pierwsze powołania - że dostają "pracownicze przydziały mobilizacyjne". Wyjaśniamy, o co chodzi.

Pracownikom wysłano "pierwsze powołania do wojska"? Nie, wyjaśniamy

Pracownikom wysłano "pierwsze powołania do wojska"? Nie, wyjaśniamy

Źródło:
Konkret24

Sceptycy pandemii COVID-19 i przeciwnicy wprowadzonych wtedy obostrzeń szerzą ostatnio narrację, jakoby "niemiecki rząd przyznał, że nie było pandemii". Wiele wpisów z taką informacją krąży po Facebooku i w serwisie X. Nie jest to jednak prawda.

"Niemiecki rząd przyznał, że nie było pandemii"? Manipulacja pana profesora

"Niemiecki rząd przyznał, że nie było pandemii"? Manipulacja pana profesora

Źródło:
Konkret24

W sieci pojawiły się dramatyczny zbiór nagrań, rzekomo z potężnej burzy, która przeszła nad Dubajem. Niektóre z nich nie mają jednak nic wspólnego z ostatnimi wydarzeniami. Wyjaśniamy.

Powódź w Dubaju. Huragan i drzewo wyrwane z korzeniami? To nie są nagrania stamtąd

Powódź w Dubaju. Huragan i drzewo wyrwane z korzeniami? To nie są nagrania stamtąd

Źródło:
Konkret24

Posłanka PiS Joanna Lichocka zaalarmowała swoich odbiorców, że we Wrocławiu powstał "ruchomy meczet". W poście nawiązała do kwestii nielegalnych migrantów, Donalda Tuska i Unii Europejskiej. Posłanka mija się z prawdą. Pokazujemy, co rzeczywiście stoi przy Stadionie Olimpijskim w stolicy Dolnego Śląska.

"Ruchomy meczet" we Wrocławiu? Posłanka PiS manipuluje, tam stało i stoi boisko

"Ruchomy meczet" we Wrocławiu? Posłanka PiS manipuluje, tam stało i stoi boisko

Źródło:
Konkret24

"Głosują, jak im patroni z Niemiec każą", "lista hańby europosłów", "komu podziękować za pakiet migracyjny" - z takimi komentarzami rozsyłane jest w sieci zestawienie mające pokazywać, jak 25 polskich europosłów rzekomo głosowało "w sprawie pakietu migracyjnego". Tylko że grafika zawiera błędy i nie przedstawia, jak rzeczywiście ci europosłowie głosowali. Wyjaśniamy.

"Lista hańby europosłów"? Nie, grafika z błędami. Kto jak głosował w sprawie paktu migracyjnego?

"Lista hańby europosłów"? Nie, grafika z błędami. Kto jak głosował w sprawie paktu migracyjnego?

Źródło:
Konkret24

Według posłanki PiS Marleny Maląg proponowane przez obecny rząd "babciowe" oznacza likwidację programu wprowadzonego przez rząd Zjednoczonej Prawicy. "Znów oszukali?", "będą zabierać?" - pytała była minister rodziny. To manipulacja. Wyjaśniamy, czy rodzice rzeczywiście stracą na nowym świadczeniu.

Maląg: "babciowe" oznacza likwidację rodzinnego kapitału opiekuńczego. Co pominęła była minister?

Maląg: "babciowe" oznacza likwidację rodzinnego kapitału opiekuńczego. Co pominęła była minister?

Źródło:
Konkret24

Sugerując się tekstami niektórych serwisów internetowych, polscy internauci gratulują Słowakom, że "odrzucili pakt migracyjny" i piszą, że rząd Donalda Tuska powinien zrobić to samo. Sęk w tym, że Słowacja nic nie odrzuciła, a Polska - i Węgry - przyjmują takie samo stanowisko. Wyjaśniamy, na czym polega rozpowszechniany w internecie manipulacyjny przekaz.

Słowacja "odrzuca unijny pakt migracyjny, a Polska?" Uproszczenie i manipulacja

Słowacja "odrzuca unijny pakt migracyjny, a Polska?" Uproszczenie i manipulacja

Źródło:
Konkret24

Salon kosmetyczny z eksperymentalną terapią odchudzającą komarami jakoby działał w Gdańsku. Uchodźczyni z Ukrainy, która go prowadziła, miała na tym zarobić ponad milion złotych - wynika z rzekomego materiału stacji Euronews. Rozpowszechniają go w sieci prorosyjskie konta. Jest sfabrykowany.

Terapia odchudzająca komarami, fałszywe dokumenty i Ukrainka z milionem złotych. Nic tu nie jest prawdą

Terapia odchudzająca komarami, fałszywe dokumenty i Ukrainka z milionem złotych. Nic tu nie jest prawdą

Źródło:
Konkret24

W 2023 roku pierwszy raz od trzech lat spadła liczba osób, wobec których zarządzono kontrolę operacyjną. Wśród nich były też inwigilowane Pegasusem. Cały czas jest to jednak więcej niż przed objęciem rządów przez Zjednoczoną Prawicę.

Nie tylko Pegasus. Ile osób służby inwigilowały w 2023 roku?

Nie tylko Pegasus. Ile osób służby inwigilowały w 2023 roku?

Źródło:
Konkret24

Nowy warszawski radny PiS, a wcześniej wojewoda mazowiecki Tobiasz Bocheński postanowił uczcić Święto Chrztu Polski wpisem w mediach społecznościowych. Jednak swój post na ten temat zilustrował grafiką przedstawiającą chrzest nie Mieszka I, tylko innego władcy. 

Bocheński uczcił Święto Chrztu Polski. "Douczy się pan z okresu średniowiecza" 

Bocheński uczcił Święto Chrztu Polski. "Douczy się pan z okresu średniowiecza" 

Źródło:
Konkret24

Jordańska księżniczka Salma miała "osobiście strącić" sześć irańskich dronów skierowanych na Izrael, Iran zrobił Izraelowi "małe Drezno", a jeden z dronów zawisł na kablach elektrycznych... - tego typu informacje o ataku na Izrael rozchodzą się w polskich mediach społecznościowych. Są niepotwierdzone i fałszywe, oparte na starych zdjęciach i nagraniach.

Drony "strąciła jordańska księżniczka", a jeden "zaplątał się w kable". Fejki o ataku Iranu na Izrael

Drony "strąciła jordańska księżniczka", a jeden "zaplątał się w kable". Fejki o ataku Iranu na Izrael

Źródło:
Konkret24

Portal rzekomo z Londynu, a teksty publikowane po rosyjsku. Film wideo mający być dowodem, tylko że już skasowany, a bohater zniknął. Oto jak historia o rzekomym zakupie rezydencji króla Karola przez Ołenę Zełenską powiela schemat prokremlowskiej dezinformacji.

Zełenski "nabywa byłą rezydencję króla Karola"? Rosyjski schemat dezinformacji

Zełenski "nabywa byłą rezydencję króla Karola"? Rosyjski schemat dezinformacji

Źródło:
Konkret24, Snopes