Śpiewak: "Urlop dla myśliwego 6 dni, na dziecko 2"? Jedno i drugie to nie urlop

Działacz warszawskich ruchów miejskich i przewodniczący Stowarzyszenia Wolne Miasto Warszawa Jan Śpiewak opublikował 23 grudnia na Twitterze wpis, w którym informował: "Urlop dla myśliwego 6 dni, na dziecko 2. Polska to jest mem". Dołączył do niego dwa zrzuty ekranu z wyszukiwarki Google, gdzie po wpisaniu fraz "urlop na dziecko" otrzymuje się informację: "Zgodnie z treścią art. 188 Kodeksu pracy pracującemu rodzicowi przysługują dwa dni zwolnienia na opiekę nad dzieckiem w roku". Z kolei po wpisaniu frazy "urlop dla myśliwych" Śpiewak otrzymał informację: "Łączny wymiar zwolnień z wykonywania pracy z tego tytułu nie może przekroczyć 6 dni w danym roku kalendarzowym".

Wpis wyświetlono prawie 75 tysięcy razy, polubiło go ponad 700 użytkowników Twittera. Niektórzy komentujący oburzali się na rzekomo lepsze traktowanie myśliwych. "To pokłosie lat branżowego darwinizmu społecznego, polegającego na tym, że przywileje dostawali ci, którzy umieli wcisnąć swoich ludzi do kręgów władzy, kupić je sobie w jakiś sposób albo zagrozić zdemolowaniem kawałka Warszawy"; "Takie są priorytety w Polsce. Jeszcze od I RP. Nie ma szans na zmianę"; "Czyli myśliwy z dzieckiem może upolować 8 dni urlopu rocznie. A jak myśliwy upoluje zwierzę z młodymi? Te zabite młode też zwiększają wymiar urlopu o 2 dni za każde?" - pisali internauci (pisownia wszystkich postów oryginalna).

Duża część komentujących zarzuciła jednak Śpiewakowi manipulację. "Ale to, że dotyczy to odstrzału sanitarnego, już się nie zmieściło?"; "To nie jest urlop 'dla myśliwego', tylko na zlecone obowiązki pracownicze, w tym wypadku odstrzał sanitarny, ale też np. jazda do pożaru dla członka OSP. Memem jest taka manipulacja"; "Przecież to jest urlop związany z wykonywaniem przez myśliwych obowiązków w zakresie odstrzału sanitarnego (redukcja populacji dzików w celu ograniczenia ASF). Ignorancja czy celowa manipulacja z Pana strony?" - można było przeczytać pod wpisem.

Wyjaśniamy więc, czym zwolnienie osoby z uprawnieniami do polowania różni się od urlopu wypoczynkowego i tzw. "urlopu na dziecko".

Do wyjaśnienia, czym tak naprawdę jest "urlop dla myśliwych", wystarczy przeczytać cały artykuł, którego część pokazał w swoim wpisie Jan Śpiewak.

Tekst pochodzi z portalu Rachunkowosc.com.pl i wyjaśnia się w nim, na czym polega "zwolnienie od pracy pracownika - myśliwego". W ustawie z 11 marca 2004 roku o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt zapisano mianowicie, że "osobie uprawnionej do polowania, wykonującej odstrzał sanitarny zwierząt, wprowadzony odpowiednimi przepisami, przysługuje zwolnienie od pracy w dniu, w którym wykonuje ten odstrzał".

Chodzi więc o sytuację, w której na danym terenie wydano nakaz wykonania odstrzału sanitarnego danego gatunku zwierząt. Odstrzał sanitarny prowadzi się w stosunku do chorych zwierząt lub w celu zapobiegnięcia rozprzestrzenieniu się danej zwierzęcej choroby zakaźnej. Wszystkie osoby z uprawnieniami do polowania na tym terenie mają wtedy możliwość wystąpienia do swojego pracodawcy z wnioskiem o zwolnienie od pracy celem wykonania odstrzału.

Poza odpowiednim wnioskiem muszą przedstawić pisemne oświadczenie podmiotu, któremu nakazano prowadzenie odstrzału sanitarnego zwierząt, potwierdzające udział w odstrzale w danym dniu. Wspomniany już we wpisie "łączny wymiar zwolnień z wykonywania pracy z tego tytułu" nie może przekroczyć sześciu dni w jednym roku.

Przepis o zwolnieniu od pracy na odstrzał dodano do ustawy o ochronie zdrowia zwierząt w grudniu 2017 roku w celu walki z afrykańskim pomorem świń (ASF). Ze względu na częściej ogłaszane odstrzały sanitarne dzików, które roznosiły tę chorobę, koła łowieckie potrzebowały większej pomocy osób uprawnionych do polowań. Opisując w styczniu 2018 roku wprowadzane zmiany, serwis Prawolowieckie.pl pisał:

Również w cytowanym przez Jana Śpiewaka artykule z 2021 roku podkreślono, że "nie mamy tu do czynienia z urlopem wypoczynkowym, lecz ze zwolnieniem od pracy płatnym jak za urlop". Tych sześciu dni zwolnienia nie dodaje się mianowicie do pozostałego wymiaru urlopu wypoczynkowego. Różnicą między urlopem a zwolnieniem od pracy do wykonania odstrzału jest chociażby fakt, że o dacie urlopu decyduje pracownik, a data zwolnienia jest jasno określona terminem odstrzału i nie zależy od pracownika. Niewykorzystany urlop wypoczynkowy przechodzi także na przyszły rok, podczas gdy niewykorzystany pełny wymiar zwolnienia od pracy przepada z końcem roku kalendarzowego.

Tym samym różni się zwolnienie od pracy do wykonania odstrzału od "urlopu na dziecko". Według prawa to drugie również nie jest urlopem, tylko zwolnieniem od pracy. Można jednak wnioskować o nie w dowolny dzień roku, bez konieczności przedstawiania dodatkowych dokumentów. Jego wymiar to maksymalnie dwa dni w ciągu roku dla rodzica dziecka do 14. roku życia, niezależnie od liczby dzieci, które posiada pracownik.

Powodów zwolnień od pracy może być więcej. Wymienia się je m.in. w Kodeksie pracy i na stronie Ministerstwa Rodziny i Polityki Społecznej. Jak wyjaśnia resort, "zwolnienia od pracy są przewidzianymi przepisami przerwami w wykonywaniu pracy. Potocznie określa się je jako tzw. urlop okolicznościowy. Zwolnienia te są udzielane ze względu na szczególne okoliczności: w celu załatwienia spraw osobistych i rodzinnych lub w celu wykonywania obowiązków społecznych lub obywatelskich".

Poza koniecznością wzięcia udziału w odstrzale sanitarnym lub wychowywaniu dziecka do 14. roku życia, zwolnienie od pracy przysługuje także m.in.:

- na czas niezbędny do stawienia się na wezwanie organu administracji rządowej lub samorządu terytorialnego, sądu, prokuratury, policji albo organu prowadzącego postępowanie w sprawach o wykroczenia; - dla pracownika będącego krwiodawcą na czas oznaczony przez stację krwiodawstwa w celu oddania krwi; - dla pracownika będącego członkiem ochotniczej straży pożarnej na czas niezbędny do uczestniczenia w działaniach ratowniczych i do wypoczynku koniecznego po ich zakończeniu; - na czas niezbędny do przeprowadzania obowiązkowych badań lekarskich i szczepień ochronnych; - w razie ślubu pracownika lub urodzenia się jego dziecka albo zgonu i pogrzebu małżonka pracownika lub jego dziecka, ojca, matki, ojczyma lub macochy w wymiarze 2 dni; - w razie ślubu dziecka pracownika albo zgonu i pogrzebu jego siostry, brata, teściowej, teścia, babki, dziadka, a także innej osoby pozostającej na utrzymaniu pracownika lub pod jego bezpośrednią opieką w wymiarze 1 dnia.

"Urlop dla myśliwego", jak pisał o zwolnieniu od pracy Jan Śpiewak, nie tylko nie jest więc urlopem wypoczynkowym lub urlopem bezpłatnym, ale jego maksymalnego wymiaru nie powinno się porównywać z tzw. "urlopem na dziecko". Otrzymanie zwolnienia na odstrzał sanitarny jest obwarowane innymi zasadami i wynika z innych przepisów niż zwolnienie od pracy dla rodziców.